بود . از جهت آنكه وجود في نفسه « 1 » وقتى كثير مىتواند بود « 2 » كه ماهيّت كثير باشد في نفسه . چه كثير بودن وجود به اعتبار كثير بودن موضوع وجود است ، و هيچ ماهيّتى « 3 » في نفسها « 4 » كثير نيست . پس وجود في نفسهء هيچ ماهيّتى كثير نيست ؛ و چون موجود خالى از وحدت و كثرت نمىتواند بود و هيچ ماهيّتى به اين اعتبار كه موجود به وجود في نفسه است كثير نيست . « 5 » پس :
[ 1 . ] هر ماهيّتى « 6 » به اعتبار وجود في نفسها « 7 » « واحد » است به وحدت عددي . از جهت اينكه « 8 » يكى از مهيّات موجود است .
[ 2 . ] و « 9 » به اين اعتبار كه ماهيّت موجوده اباى « 10 » از كثير شدن ندارد ، « كلّى » است .
[ 3 . ] و به اين اعتبار كه معيّن به تعيّن « 11 » خاصّ است ، « جزئي » است .
بالجمله : معيّن شدن ماهيّت به هر تعيّنى « 12 » و موصوف شدن ماهيّت « 13 » به هر صفتى ، بعد از وجود ماهيّت است . از جهت آنكه « 14 » « هل بسيط » مقدّم است بالذات « 15 » بر « هل مركّب » .
هامش
( 1 ) . ( س ) : + حقيقتى ؛ ( م ) : + ماهيّت .
( 2 ) . ( س ) : كثير مىشود .
( 3 ) . ( م ) : مهتى .
( 4 ) . ( س ) : في نفسه .
( 5 ) . ( س ) و ( م ) : - پس وجود في نفسهء . . . . نيست .
( 6 ) . ( م ) : مهتى .
( 7 ) . ( س ) : في نفسه .
( 8 ) . ( س ) : چه ؛ ( م ) : از جهت آنكه .
( 9 ) . ( ل ) : + ماهيّت موجوده .
( 10 ) . ( س ) : ابى .
( 11 ) . ( س ) و ( م ) : بتعيين .
( 12 ) . ( ل ) : تعين ؛ ( م ) : تعيينى .
( 13 ) . ( ل ) : - ماهيّت .
( 14 ) . ( س ) : چه ؛ ( ل ) : از جهت اينكه .
( 15 ) . ( س ) : بالذات مقدم است .