تخطي إلى المحتوى الرئيسي

منطق نوين ( مشتمل بر اللمعات المشرقيه في الفنون المنطقيه ) ( فارسى ) — صفحة 677

مساهمون:

ص٦٧٧
2 - هدايت و راهنمائى عوام و اقناع كسانى كه از فهم حقايق و دقايق برهانى قاصرند . 3 - ارشاد مبتديان كه تازه به تحصيل علوم پرداخته و بدرجهء فهم مطالب دقيق نرسيده‌اند . 4 - تمرين ذهن براى تسلط بر جوابگوئى و سخنورى .

صنعت خطابه

( 1125 ) خطابيات سخنانى است كه براى تصديق ظنى و جلب اطمينان جمهور به كار ميرود .

ماده و صورت خطابه

( 1126 ) مقصود از خطابه حصول اعتقاد قطعى نيست به اين جهت اجزاء مادى و صورى آن ممكن است ظنى باشند ، و نيز صدق و كذب در موادّ آن شرط نيست بلكه بايستى نتيجهء ظنى و اقناع قلبى از آنها حاصل گردد ولو به نظر گوينده دروغ باشد . خطابه از مظنونات . و مقبولات ، و مشهورات بادى الرأى كه شبيه بمشهورات حقيقى ميباشند تشكيل مىشود ، زيرا همهء اينها مفيد ظن به نتيجه و قانع‌كننده هستند ، و نيز ممكن است مبادى خطابه لازم القبول و صورت آن غيرضرورى باشد ، يا به عكس صورتش قياس منتج بوده و ماده‌اش غيريقينى باشد ، زيرا در همهء اين موارد نتيجهء ظنى حاصل ميگردد . ( 1127 ) خطابه از جهت صورت نيز ممكن است به صورت قياس صحيح يا غيرصحيح و فاقد الشرايط باشد ، و همچنين به صورت