اين سيبها زوج نميباشد پس عدد آنها چهار نيست .
قضيّه اخير نقيض قضيّه اول است كه گفتيم عدد اين سيبها چهار است .
شرايط تناقض
( 424 ) تناقض آنست كه هريك از دو نسبت كه مربوط به دو قضيه است رافع ديگرى باشد ، عناد يا رفع نسبت حاصل نميشود مگر باينكه دو قضيه در كيف يعنى سلب و ايجاب با يكديگر اختلاف داشته باشند و شرط ديگرى براى تناقض نيست جز آنكه سلب و ايجابى كه از اختلاف در كيف حاصل گرديده بيك نسبت تعلق يافته باشد . و حال آنكه با اندك اختلافى نسبت در دو قضيه متعدد گرديده و سبب مىشود كه سلب بيك نسبت و ايجاب به نسبت ديگرى وارد آيد .
( 425 ) اموريكه اختلاف آنها موجب تعدد نسبت مىشود هشت چيز به اين تفصيل است :
1 - موضوع . 2 - محمول . 3 - شرط .
4 - اضافه . 5 - زمان . 6 - مكان .
7 - كل و جزء . 8 - قوه و فعل .
دو قضيهايكه بينشان تناقض واقع مىشود بايستى در اين هشت چيز توافق داشته باشند يعنى نسبت ، در دو قضيهء سالبه و موجبه ، بيك موضوع و يك محمول و يك زمان و يك مكان و بقيهء هشت چيز تعلق يافته باشد . و اگر زمان يا مكان يا ساير چيزها در دو قضيه مختلف باشد نسبت متعدد گرديده و سلب بيك نسبت و ايجاب به نسبت ديگرى