تخطي إلى المحتوى الرئيسي

منطق نوين ( مشتمل بر اللمعات المشرقيه في الفنون المنطقيه ) ( فارسى ) — صفحة 237

مساهمون:

ص٢٣٧
در كتاب اشارات اشتباهات لفظى بر معنوى مقدم داشته شده است و البته ترتيب آنجا از جهت اينكه لفظ دليل بر معنى و وسيلهء كلام است مناسب‌تر مىباشد و مصنف كتاب ما كه قسمت اشتباهات معنوى را مقدم داشته از جهت اهميتى است كه بخطاهاى معنوى و فكرى داده مىشود .

اعتبارات سه‌گانه براى جنس

( 129 ) معنى جنسى را بسه صورت ميتوان مورد ملاحظه و اعتبار قرار داد و بحسب هريك از آن اعتبارات اسامى خاص و احكام مختصه‌اى دارد و بايد بررسى كنيم كه بحسب كداميك از اعتبارات جزء حد قرار گرفته و بر نوع حمل مىشود . مفهوم جنسى ممكن است به شرط لا . يا به شرط شىء و يا لا به شرط در نظر گرفته شود و اگر آن را به شرط لا يا به شرط شىء اعتبار كنيم قابل حمل نيست و جزء حد قرار نميگيرد و فقط در صورتى جزء حد ماهيت قرار ميگيرد كه بطور لا به شرط ملاحظه شده و جنس طبيعى بوده باشد و اينك هريك را توضيح ميدهيم :

( اعتبار اول ) جنس در حال تخصص‌يافتگى يا به شرط شىء

( 130 ) هرگاه جنس به شرط شىء يعنى به شرط اقتران با يكى از فصول معين در نظر گرفته شود بطوريكه هرچيز ديگرى به آن ملحق گردد عرضى و بعد از تحصل ذات باشد به اين اعتبار بيكى از فصول تخصص يافته و از حال ابهام جنسى درآمده و تحصل نوعى يافته است .