شرح
( 20 ) - اياس : همان طرابلس در ليبى .
( 21 ) - ذو الكراع ، ملك حمير : اين نام غالبا به صورت ذو الكلاع ضبط شده است . وى گماشتهء معاويه بر يمن بود .
( 22 ) - معن بن زائده : ابو الوليد معن بن زائدة بن عبد ا . . . الشيبانى ( متوفى 151 قمرى ) از مشهورترين بخشندگان و از جمله شجاعان و فصحاى عرب بوده است .
( 23 ) - قضاعه : قضاعه به قبايل متعددى در يمن گفته مىشود .
( 24 ) - اندلس : اندلس در اصل ، ناحيهاى است در جنوب كشور اسپانيا . اعراب مسلمان در سال 93 قمرى به سردارى طارق بن زياد - غلام موسى بن نصير - اين ناحيه را به تصرف درآوردند و سپس بر تمام اسپانيا تسلط يافتند ؛ و چون سپاهيان اسلام ابتدا وارد ناحيهء مزبور شدند ، مورخان و نويسندگان اسلامى ، همهء كشور اسپانيا را اندلس ناميدند .
( 25 ) - لبطه : همان لبطيط از نواحى جزيرهء الخضراء در اندلس .
( 26 ) - آغاز حملهء طارق به اندلس در سال 91 قمرى به دستور وليد اول - خليفهء اموى - بود .
( 27 ) - وليد بن عبد الملك : وليد اول ، يكى از خلفاى اموى بود كه از سال 86 تا 96 قمرى به خلافت پرداخت . يكى از مهمترين فتوحات نظامى مسلمانان در غرب ، در زمان خلافت وى انجام گرفت .
( 28 ) - رومه : نواحى مختلفى به اين نام بوده ، از جمله شهرى در شمال سامره و ديگرى در نزديكى حبرون . اما روميه ، نامى است كه اعراب به كشور روم قديم ( روم شرقى و روم غربى ) داده بودند .
( 29 ) - هفتاقليم : هفت قسمتى كه منجمين قديم در ربع مسكون فرض كردهاند و هريك از آن قسمتها را اقليمى مىگفتند و معتقد بودند كه هريك از اين اقاليم با سيارات ارتباط دارد .
( 30 ) - هشام بن عبد الملك بن مروان : خليفهء اموى كه از سال 105 تا 125 قمرى به خلافت پرداخت .