خود را باز گفت :
وَ اعلَموا أنّى إن أجَبتُكُم رَكِبتُ بِكُم ما أعلَم ، ولَم اصغِ إلى قَولِ القائِلِ وعَتبِ العاتِبِ . « 1 »
بدانيد كه اگر به درخواست شما جواب مثبت دهم ، با شما آنگونه كه مىدانم ، رفتار خواهم كرد و در اين راه ، سخنِ سخنسرايان و سرزنش ملامتگران را نخواهم شنيد .
يعنى شما بايد با من همراه شويد ، نه من با شما .
در سومين روز حكومت على عليه السلام ، مردم براى دريافت حقوق خود از بيتالمالْ مراجعه كردند . امام ، به عبيداللَّه بن ابى رافع ، كاتب خود ، فرمود :
از مهاجران آغاز كن . آنان را فراخوان و به هر كدامْ سه دينار بده . آنگاه انصار را بخواه و همانگونه با آنان رفتار كن . هر كس كه آمد ، سياه و قرمز و . . . ، با وى همانگونه رفتار كن كه با مهاجران و انصار و . . . . « 2 »
بزرگان قوم ، ديدند كه طرح عدالت اقتصادى على عليه السلام ، شعار نيست ؛ عمل است و بسى جدّى . در محضر كاتب امام ، اشكالتراشىها آغاز شد .
سياست اصلاح فرهنگى
بدينسان ، على عليه السلام اصلاحات ادارى و اقتصادى را با همهء مشكلاتى كه در پى داشت ، از آغازين روزهاى حكومتْ شروع كرد . امّا به انجام رساندن اصلاحات فرهنگى و فكرى و مبارزه با دگرسانىهاىِ ارزشى و تحريفهايى كه در ابعاد مختلف در حكومت اسلامى روى داده بود ، زمينهء مساعدى نداشت . على عليه السلام بايد درنگ مىكرد ، زمينه را آماده مىساخت و مبارزه را آغاز مىكرد . به ديگر سخن ، آن حركت ، نيازمند ثبات بيشتر و استقرار فزونتر در حكومت بود . چنين بود كه على عليه السلام فرمود :
هامش
( 1 ) . ر . ك : دانشنامهء اميرالمؤمنين عليه السلام : ج 3 ( بخش پنجم / فصل دوم / فرياد عدالت و پژواك آن ) .
( 2 ) . نهج البلاغة : خطبهء 92 .