و واجب است در نماز جمعه ، مقدّم داشتن دو خطبه را بر نماز و " مؤخّر داشتن دو خطبه را از [ اذان ] ظهر " .
و فاصله انداختن ميان دو خطبه ، به نشستنى و صدا بلند كردن ، تا آنكه مؤمنين بشنوند .
و اگر به فرادى نماز جمعه را خواندند ، صحيح نيست .
و اگر اتفاق افتاد كه دو جمعه منعقد شد كه ميان آنها كمتر از يك فرسخ بود ؛ اگر در يك وقت بود ، هر دو باطل است ؛ و اگر مختلف بود ، اوّلى ، صحيح و دومى ، باطل است ؛
و اگر تقديم و تأخير هم مشتبه شد ، هر دو باطل است ( [ بنا ] به قولى ؛ ولى حكم به صحّت اين دو به حسب اصل ، بعيد نيست ) .
و بندهاى كه بعض او آزاد باشد ، بر او نماز جمعه واجب نيست ؛ اگرچه در روز خودش باشد ، ( كه مكاتب باشد
] 41 / A [
و يك روز از براى مولا مثلا كار كند و يك روز از براى خودش ، و جمعه در روز خودش واقع شود ، باز نماز جمعه ندارد ) .
و حرام است سفر كردن بعد از ظهر ، پيش از نماز جمعه .
و مكروه است اذان دوم در جمعه ، و [ نيز ] بيع و شراء و معاملات بعد از ظهر ؛ و اگر بيعى كرد با اين حالت ، صحيح است .
و مكروه است سفر [ كردن در روز جمعه ] بعد از طلوع فجر .
و امّا واجب بودن استماع خطبه [ ها ] ، و طهارت در هنگام دو خطبه ، و [ در ] حرام بودن حرف زدن در [ خلال ] دو خطبه ، محلّ خلاف است « 1 » . « 2 »
و اگر متمكّن از سجدهء اوّل نيست ، سجده كند و پيش از ركوع ركعت دوم ملحق شود ؛
و اگر از اين هم معذور است ، ملحق نشود و صبر كند تا سجدهء دوم ، و با امام سجده كند در ركعت دوم و قصد سجدهء ركعت اوّل را بكند و نماز را تمام كند ؛
و اگر قصد كرد سجده را به جهت ركعت دوم ، نمازش باطل است .
هامش
( 1 ) . مرحوم مترجم از عبارت « قولان » به « محل خلاف است » ، تعبير مىنمايد .
( 2 ) . نك : غاية المراد ، ج 1 ، ص 166 - 174 .