( مِسْكِيناً )
يعنى مستمندى كه چيزى براى او نيست .
( وَ يَتِيماً )
او از اطفاليست كه برايش پدرى نيست يعنى مرده است يا كشته شده
( وَ أَسِيراً )
و قتاده گويد آن كسى است كه از بلاد مشركين گرفته شده باشد . مجاهد ، و سعيد بن جبير گفتهاند كه آن محبوس و زندانى از اهل قبله است . و برخى گفتهاند كه مراد از اسير زنست .
( إِنَّما نُطْعِمُكُمْ لِوَجْهِ اللَّهِ )
يعنى براى طلب رضاى خدا خالصا للَّه و خالص از رياء و طلب پاداش . و آن قول اوست
( لا نُرِيدُ مِنْكُمْ جَزاءً وَ لا شُكُوراً )
ما از شما نه پاداشى ميخواهيم و نه سپاسى . شكور مصدر است مانند قعود و جلوس .
سعيد بن جبير و مجاهد گفتهاند : آنها اين مطلب را به زبان نياوردند و لكن خداوند سبحان دانست آنچه در دل آنها بود پس ستايش نمود آنها
هامش
( سبحان باشد . بقرينه آيات بعدإِنَّما نُطْعِمُكُمْ لِوَجْهِ اللَّهِ لا نُرِيدُ مِنْكُمْ جَزاءً وَ لا شُكُوراً. علّامه طباطبائى هم در الميزان اين قول را نقل كرده و گفته يطعمون الطّعام حبّا للَّه لا طمعا فى الثّواب . اطعام طعام ميكنند براى - محبّت به خدا نه بطمع ثواب و گر چه ايشان اين قول را ردّ ميكنند براى توضيح و بيان خدا در آيهء بعد كه ميفرمايدإِنَّما نُطْعِمُكُمْ لِوَجْهِ اللَّهِ. ميگويم بنا بر مبناى خود ايشان تفسير آيه به آيه . آيه مذكور تفسير حبّه را مينمايد . يعنى بمحبّت خدا اين كار را ميكنم . مضافا اينكه ما ميدانيم خاندان رسالت اصلا محبّت و علاقهاى به دنيا و ما فيها ندارند تا چه رسد بمختصر طعامشان . اگر كسى بگويد چه مىگويى در بارهء اين آيهلَنْ تَنالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ. هرگز بمقام نيكويى نخواهيد رسيد تا اينكه از آنچه دوست داريد انفاق كنيد . خواهيم گفت اوّلا اين براى عموم افراد است آنها در سطح بالاتر هستند و ثانيا آنها انفاق ميكنند جان خود و از جان عزيزتر خود را كه دوست دارند مثلا حضرت حسين عليه السّلام فرزند گرام خويش على اكبر را جلوتر از همه بميدان شهادت ميفرستد .