جواب داده مىشوند كه راهى براى خروج براى شما نيست )
ذلِكُمْ
( اين ) يعنى اين عذاب كه شما را فرا گرفته است
بِأَنَّهُ إِذا دُعِيَ اللَّهُ وَحْدَهُ كَفَرْتُمْ
( به اين كه چون خداوند تنها خوانده مىشد كفر مىورزيديد ) يعنى زمانى كه ( لا إله الا اللَّه ) گفته مىشد شما ميگفتيد :
( أَ جَعَلَ الْآلِهَةَ إِلهاً واحِداً )
، « آيا قرار داد خدايان را خداى تنها - ص - 28 » و منكر مىشديد
وَ إِنْ يُشْرَكْ بِهِ تُؤْمِنُوا
( و اگر شريك قرار داده شود براى خدا ايمان آوريد ) يعنى اگر براى خداوند شريكى از بتها و معبودهاى ساختگى قرار داده شود تصديق مىكنيد
فَالْحُكْمُ لِلَّهِ
( پس حكم براى خداست ) در اين كار و در تفصيل ميان حق و باطل
الْعَلِيِّ
( برتر است ) و توانا بر هر چيزى مىباشد و ما فوق او كسى نيست كه از او تواناتر بوده و يا در قدرت مساوى او باشد .
على - لغت ( على ) كه دلالت بر علوّ مكان مىكند به معنى علو در مقام منتقل و استعمال شده است و لذا جايز است خداوند را به آن صفت وصف كرد .
گفته مىشود ( فلانى بر او استعلا پيدا كرد به قوه و حجت ) ، ولى بايد دانست كه ( رفعت ) مثل ( علوّ ) نيست و لذا نمىتوان گفت كه مكان خداوند رفيع است هم چنان كه مىگوئيم خداوند على است .
الْكَبِيرِ
( بزرگ ) يعنى آن كه در صفات خود با عظمت بوده و در آنها براى او شريكى نيست . و برخى گفتهاند كه ( كبير ) به معنى سيد جليل است كه اين گفتار « جبائى » مىباشد .
هُوَ الَّذِي يُرِيكُمْ آياتِهِ
( اوست آن كه نشان مىدهد به شما آيات خود را ) يعنى مصنوعات خود را از آسمان و زمين و خورشيد و ماه تا دلالت كنند بر توحيد و قدرت خداوند .