تفسير :
ق وَ الْقُرْآنِ الْمَجِيدِ
؛ بحث در اين آيه نظير بحث در
( ص وَ الْقُرْآنِ ذِي الذِّكْرِ )
است چرا كه هر دو يك اسلوب دارد و منظور از « مجيد » اين است كه قرآن نسبت به ديگر كتب آسمانى كه در پيشگاه خدا بزرگ است از مجد و عظمت ويژهاى برخوردار است .
بَلْ عَجِبُوا
؛ يعنى از آنچه شگفت آور نيست به شگفت آمدند و آن اين كه مردى از خودشان آمد كه از امانت و عدالت او آگاه بودند و آنها را از رستاخيز و پاداش ( اعمال ) مىترسانيد .
فَقالَ الْكافِرُونَ
؛ اسم ظاهر « كافرون » به جاى ضمير آمده تا دلالت كند كه آنان با گفتارشان هذا شيء عجيب ؛ اقدام به بزرگترين كفر كردهاند و « هذا » اشاره به بازگشت انسانها در قيامت است .
أَ إِذا مِتْنا
؛ « اذا » منصوب است بنا بر اين كه ظرف مقدّر باشد و معنايش چنين است أ حين نموت و نصير ترابا نبعث و نرجع ذلك رجع بعيد ؛ آيا هنگامى كه مىميريم و خاك مىشويم زنده شده و بر مىگرديم اين برگشتن دور به نظر مىرسد و قابل قبول نيست چنان كه مىگوييد : هذا قول بعيد - يعنى اين گفتار دور از ذهن و عادت است .
قَدْ عَلِمْنا ما تَنْقُصُ الْأَرْضُ مِنْهُمْ
؛ اين آيه بعيد شمردن آنها در مورد بازگشت قيامت را ردّ مىكند ، يعنى مىدانيم كه زمين گوشتهاى بدن آنها را مىخورد و استخوانهايشان را فرسوده مىكند بنا بر اين ، زنده كردن و برگرداندن آنها براى ما دشوار نيست از سدّى روايت شده كه منظور از
ما تَنْقُصُ الْأَرْضُ مِنْهُمْ
، تعداد كسانى است كه از آنها مىميرند و در خاك دفن مىشوند .
وَ عِنْدَنا كِتابٌ حَفِيظٌ
؛ ما كتابى داريم كه از كهنگى و فرسودگى محفوظ است و آن كتاب حافظان اعمال است كه آنها را مىنويسند ، يا آنچه در آن كتاب نوشته شده و به امانت نهاده حفظ مىكند .