تفسير :
وَ أَقِيمُوا الصَّلاةَ . . .
؛
« وَ أَقِيمُوا »
اين فعل عطف بر ( اطيعوا اللَّه ) « 1 »
« وَ أَطِيعُوا الرَّسُولَ »
( در آيات قبل است ) و اين عطف جايز است ، اگر چه ميان معطوف و معطوف عليه فاصلهء زياد واقع شده باشد ، زيرا آنچه سزاوار است اين است كه معطوف غير از معطوف عليه باشد .
« لا تَحْسَبَنَّ »
اين فعل با « ياء » به صورت غايب نيز خوانده شده و براى اين قرائت دو وجه نقل شده است به اين ترتيب :
الف : فاعل آن ضمير غايب به كلمهء « رسول » كه قبلا ذكر شده برمىگردد .
ب : فاعل آن
« الَّذِينَ كَفَرُوا »
است ، و يكى از دو مفعولش حذف شده ، و تقدير آن چنين است : لا يحسبنّ الذين كفروا انفسهم معجزين ؛ آنها كه كافر شدهاند ، خودشان را قادر به فرار از كيفر الهى گمان نكنند .
« لِيَسْتَأْذِنْكُمُ »
خداى سبحان امر فرموده است كه بردگان و كودكان نابالغ از احرار در سه وقت از شبانه روز براى ورود بر پدر و مادر اجازه بگيرند ، يكى پيش از نماز صبح ، كه موقع بيرون آمدن از رختخواب و پوشيدن لباس است . وقت دوم هنگام ظهر است كه موقع در آوردن لباسها براى خواب قيلوله است ، و سوم ، بعد از نماز عشا و آخر شب است كه وقت بيرون آوردن لباس بيدارى به منظور خوابيدن ، و به بستر رفتن است . و اين اوقات سه گانه را به اين دليل « عورت » ناميده است كه مردم در اين اوقات ، وضع پوشش و تحفّظشان بهم مىخورد . عورت به معناى خلل و شكاف است و در قسمت آخر اين گروه را معذور دانسته كه اگر در غير اين اوقات خواستند وارد شوند بدون اجازه مىتوانند و دليل آن را هم در جملهء بعد بيان فرموده است :
هامش
( 1 ) - كشّاف ، ج 3 ، ص 252 .