آثار عملى و قطع نظر از جميل بودن صفت خلقى مىباشد . شأن اين گوهر نفيس ( 1 ) و شايستهء او راستى و درستى و امانت و شجاعت و مهربانى و دورى از خودپرستى و خودخواهى است .
فرق كرامت و تكبر :
اين گونه بازيافتن شخصيت هيچ گاه با ساير شخصيتها تزاحم و تنازع و اصطكاك ندارد ، بر خلاف تكبر كه شخصيت غير انسانى است .
اين گونه احساس شخصيت با خدمت و تواضع و مهربانى از بين نمىرود ، بلكه اينها لازمهء او هستند ( 2 ) 3 . معمولًا حديث * ( انما بعثت لاتمم مكارم الاخلاق ) * را اينطور ترجمه مىكنند : من مبعوث شدهام كه اخلاق نيكو را تكميل كنم . اگر تعبير حديث « محاسن الاخلاق » بود اين ترجمه صحيح بود ولى تعبير حديث « مكارم الاخلاق » است . حسن و نيكويى از معانى نسبى است . بسيارى از امور است كه از نظر يك روش اخلاقى ، نيكو و ممدوح و پسنديده است و از نظر يك روش ديگر محكوم و ناپسند است و اين [ از ] مقايسهء روشها و مكاتب اخلاقى به دست مىآيد ولى جملهء رسول اكرم ملاك حسن و نيكويى را از نظر اسلام ذكر مىكند كه مكرمت است .
شعارهاى حسينى :
4 . زندگى و حيات امام حسين عليه السلام و مخصوصاً نهضت مقدس آن حضرت پر است از شعار كرامت نفس :
الف . جملهء * ( الا ترون الى الحق لايعمل به و الى الباطل لايتناهى عنه ليرغب المؤمن فى لقاء الله حقاً ، انى لا ارى الموت الَّا سعادة و الحيوة مع الظالمين الَّا برماً ) * خود شعار كرامت و بزرگوارى است .
ب . و همچنين جملهء * ( ان لم يكن لكم دين و لاتخافون المعاد فكونوا احراراً فى دنياكم . ) * ج . و همچنين جملهء :
الموت خير من ركوب العار
* ( و العار اولى من دخول النار ) *
هامش
( 1 ) و حضرت صادق فرمود : * ( اثامن بالنفس النفيسة ربها . ) * ( 2 ) رجوع شود به نمرهء 8 . ) *