21 . سزار نصف اين كتابخانه را سوزانيد . ( ص 49 ) 22 . اجازه خواستن كشيش توفينس از امپراطور براى انهدام و خالى بودن قفسه ها ( ص 50 ) 23 . كتابها از پوست بوده و به درد سوختن نمىخورده است .
( ص 53 ) ( بايد تحقيق شود كه پاپيروس چه بوده است . ) 24 . عمرو نه كشت و نه اسير گرفت ، بلكه آنها را در ذمه قرار داد و با اهل ذمه چنين كارى نمىكنند . ( ص 55 ) 25 . اگر اين داستان را به اين شكل جعل كرده بودند كه لدى الورود اين كار شد ، در حدودى قابل قبول بود ولى جاعل ناشى بوده كه طورى نقل كرده كه بعد از مدتها كه قرارداد ذمه منعقد شده بوده است اين كار صورت گرفته است .
26 . از شخصى مثل عمرو با سابقهء دوستى با يحيى نحوى بعيد است . ( ص 59 ) 27 . اسامى حكماى تقريباً معاصر اسلام ( ص 62 ) 28 . آثار حكمايى كه در فاصلهء كتاب سوزى مسيحيان تا اسلام مىزيستهاند باقى است ولى آثار حكماى قبلى نيست . اين خود دليل ديگرى است بر مدعا . ( ص 63 ) 29 . اروپا قبلًا با اصرار مىخواست تأييد كند ، امروز از اين عقيده منصرف مىشود .
30 . گوستاو لوبون مىگويد : يك نوبت سزار مقارن ميلاد مسيح و يك نوبت تئودور در دورهء مسيحيت كتابخانه را آسيب زدند .
به قول شبلى نعمان شايد برخى بپندارند كه اين كتابخانه را مسيحيان ايجاد كردند و مسلمين سوزانيدند ، در صورتى كه اين را بت پرستان ساختند و مسيحيان سوزانيدند .
31 . اروپاييانى كه در اين موضوع بحث كردهاند ( ص 11 - 12 ) 32 . از سخن شبلى نعمان استفاده مىشود كه مقريزى در خطط ضمن وقايع مفصل اسكندريه نامى از كتاب سوزى نبرده است ، ولى ضمن بيان عمود السوارى گفته : و يذكر ان هذا العمود من جملة
يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي ) — صفحة 463
مساهمون: مرتضى مطهرى
ص٤٦٣