نيستند بلكه فوق حقند .
علت اينكه در فقه اسلام در ميان حقوق نامى از حق آزادى نيست ، اين نيست كه در اسلام به حق آزادى معتقد نيستند بلكه آزادى را فوق حق مىدانند . پس اعتراض نشود كه چرا آزادى جزء حقوق اوليه طبيعى در اسلام نام برده نشده .
6 . اگر ما سخن بالا را قبول كنيم و آزادى و مساوات را حقوق طبيعى بخوانيم ، اين حقوق طبيعى با حقوق طبيعى كه ما در نمره 1 و 2 گفتيم اين فرق را دارد كه بالفعل و مشخص و معين است ، بر خلاف حقوق طبيعى ما كه در مواردى كه پاى عقل و اراده در كار است آنها بالقوه هستند و با عمل مشخص و معين مىگردند .
تقسيمات حقوق :
7 . در صفحه 6 مىگويد : حقوق موضوعه بر دو قسم است : مدوّنه و مرسومه . و ايضاً مىگويد : حقوق يا خارجى است يا داخلى و هريك از آنها يا عمومى است يا خصوصى . حقوق بين الملل عمومى ( حقوق خارجى عمومى ) روابط دول را با يكديگر و همچنين روابط آنها را با تشكيلات بين المللى از قبيل سازمان ملل متحد ، ديوان بين المللى دادگسترى ، دفتر بين المللى كار ، اتحاد پستى ، سازمان تربيتى و علمى و فرهنگى يونسكو و غيره تعيين مىكند . حقوق بين الملل خصوصى حدود اجراى قوانين خارجى را تعيين مىكند .
حقوق داخلى خصوصى از قبيل حقوق مدنى ، آيين دادرسى مدنى ، حقوق بازرگانى و غيره ، حقوق و تكاليف افراد را نسبت به يكديگر معين مىنمايد . حقوق داخلى عمومى از قبيل حقوق ادارى ، حقوق عالى ، حقوق جزا ، اصول محاكمات جزايى و غيره روابط دولت را با افراد معين مىكند .
8 . در صفحه 222 مىگويد : حقوق بشر بر دو قسم است : اول مساوات ، دوم آزادى ( 1 ) . درباره تساوى مىگويد :
هامش
( 1 ) رجوع شود به [ پاورقى صفحه 252 ]