صبر ، رضا ، محبت ، عدل ، توكل ، احسان ، صدق ، امانت ، شجاعت ، شكر ، نورانيت قلب ، اتحاد و اتفاق ، امر به معروف و نهى از منكر ، جهاد ، عزت و كرامت احكام : نماز ، روزه ، حج ، جهاد ، نذر ، غبن ، بيع ، رهن ، اجاره ، هبه ، نكاح ، طلاق ، ظهار ، قصاص ، حدود تاريخ اسلام ، قصص و تواريخ گذشته : قرار گرفتن سه گروه در برابر يكديگر : مؤمن ، كافر ، منافق تسبيح موجودات ، عالم پس از مرگ ، عالم قيامت جهان و سنن جهان ، ناپايدارى دنيا و دلبستگى به جهان جاويد 12 . به طوركلى بحث دربارهء خدا و ماوراء الطبيعه و غيب از مبدأ تا منتها ، و بحث دربارهء انسان از اخلاق و سرشت و حالات فردى و اجتماعى ، و ديگر جهان و سنن و قوانين خلقت و مخلوق بودن آن 13 . پانزده آيه در تنزيه و پنجاه آيه در توصيف 14 . تفاوت [ خداى ] پيامبران با [ خداى ] فلاسفه كه با انسان خشنودى متقابل دارد ، در داد و ستد است و مايهء انس و آرامش دل اوست . قرآن انسان « قائم الليل و صائم النهار » [ تربيت مىكند . ]
تعليم و تربيت اسلامى
( منزل صادقى - شب دوم ) ما قبل از آنكه بحث خود را دربارهء تربيت اسلامى آغاز كنيم ، بحث خود را دربارهء آموزش اسلامى تكميل مىكنيم . شب گذشته دربارهء اهميت آموزش از نظر اسلام و تأكيد و توصيه هايى كه اسلام دربارهء علم و دانش و آموزش و تعليم و تعلم كرده بحث كرديم .
امشب مىخواهيم ببينيم آموزشى كه اسلام آن را فريضه و واجب شمرده است چيست ؟ كه : * ( طلب العلم فريضة . . . ) * فريضه يعنى واجب در مقابل نافله كه به معنى مستحب است .
فريضه نظير نماز و روزه ، نافله نظير نماز شب . اسلام دانش آموزى را فريضه شمرده است نه نافله .
يادداشتهاى استاد مطهرى ( فارسي ) — صفحة 184
مساهمون: مرتضى مطهرى
ص١٨٤