كه كتاب آسمانى به آنان داده شده بود ، تا اختلافشان را حل نمايند ، يعنى كسانى كه ما براى حل اختلاف آنان كتاب آسمانى نازل كرده بوديم ، همان كتاب را وسيله تشديد اختلاف قرار دادند .
بَغْياً بَيْنَهُمْ
؛ از روى حسد و ستم و دنيا طلبى .
فَهَدَى اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا لِمَا اخْتَلَفُوا فِيهِ مِنَ الْحَقِّ . . .
؛ يعنى خداوند كسانى را كه ايمان آورده بودند و اختلاف داشتند به حق هدايت كرد . « من » براى « تبيين » است .
[ سوره البقرة ( 2 ) : آيه 214 ]
أَمْ حَسِبْتُمْ أَنْ تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَ لَمَّا يَأْتِكُمْ مَثَلُ الَّذِينَ خَلَوْا مِنْ قَبْلِكُمْ مَسَّتْهُمُ الْبَأْساءُ وَ الضَّرَّاءُ وَ زُلْزِلُوا حَتَّى يَقُولَ الرَّسُولُ وَ الَّذِينَ آمَنُوا مَعَهُ مَتى نَصْرُ اللَّهِ أَلا إِنَّ نَصْرَ اللَّهِ قَرِيبٌ ( 214 )
ترجمه
آيا گمان كرديد داخل بهشت مىشويد ، بدون اين كه حوادثى هم چون حوادث گذشتگان به شما برسد ، همانها كه رنجها و سختيها ديدند و تكان خوردند ، تا آنجا كه پيامبر و كسانى كه با او بودند ، گفتند : پس يارى خدا كجاست ؟ بدانيد كه كمك و يارى خدا نزديك است . ( 214 )
تفسير :
پس از آن كه خداوند در آيات پيشين سرگذشت امتهاى گذشته را ذكر فرمود ، كه با وجود دلايل و نشانههاى روشن دربارهء پيامبران اختلاف كردند ، به منظور تشجيع و ترغيب رسول خدا ( ص ) و مؤمنان بر صبر در مقابل مخالفتهاى مشركان و يهود و بردبارى در برابر عنادورزيها و دشمنى آنان ، به طريق « التفات » خطاب به آنان مىفرمايد :
أَمْ حَسِبْتُمْ أَنْ تَدْخُلُوا الْجَنَّةَ وَ لَمَّا يَأْتِكُمْ .
« ام » منقطعه و به معناى « بل » و « همزه » براى تقرير و بعيد شمردن است ، و تقدير آيه اين مىشود : بل أ حسبتم .