ابو جعفر پزشك در روزگار فرمانروائى « دولت بنى معد » 11 مىزيسته است .
شرح
( 1 ) - ابن الجزار : چنان كه در كتاب « البيان المغرب » نگارش ابن العذارى آمده است در سال 369 درگذشت ( 1 : 338 ) و در « طبقات الادباى ياقوت » 2 : 137 مىگويد : « وى در روزگار المعز لدين اللّه در حدود سال 350 ه يا نزديك به اين سال مىزيسته است » و در كتاب : - « جذوة المقتبس » تأليف ابن الخطيب ، ورق 10 [ و اين غير از ابن الخطيب صاحب كتاب - « الاحاطة » ، و غير از كتاب جذوة المقتبس نگارش حميدى مىباشد ] مىگويد : ولادت او در سال 341 و وفاة او در مادريد بسال 395 ه اتفاق شده است ، و در كتاب هدية العارفين مىگويد :
وى در سال 400 در اندلس كشته شده است ؟ ؟
ترجمهء احوال ابو جعفر در : الطبقات ص 61 ، العيون 2 : 37 - 39 ، المسالك - ج - 5 ق - 3 ورق 578 - 579 ، و طبقات الادباى ياقوت 2 : 136 - 137 ، الوافى بالوفيات 1 :
117 نسخه خطى تيمور ، سلم الوصول ص 62 ، هدية العارفين ، 1 : 70 ، مجلهء آسيائى فرانسوى سال 1853 - ج - 1 : 289 ، بروكلمان 1 : 238 ، تكمله 1 : 424 ، و ترجمهء احوال مفصل و مبسوط او را سيد حسن حسنى عبد الوهاب التونسى در كتاب خود : « الذخيرة فى تاريخ افريقية » - نسخه خطى - نوشته است ، و مورد استفاده من بوده ، وى قريب چهل مجلد از تأليفات او را نام برده است .
( 2 ) - ابو بكر محمد بن ابى خالد الجزار در نيمهء اول قرن چهارم مىزيسته است وى داروهائى از قبيل : چند شربت ، معجون و ترياقات از ساختههاى ويژه خود دارد برخى از اين داروها را پسر برادرش ( احمد ) در كتاب « طب المشايخ » ياد كرده است ص 114 و 116 نسخهء مخطوطى از آن در مجموعهء طبى خطى كه نسخهء اول آن همين كتاب طبقات ابن جلجل است موجود مىباشد .
( 3 ) - وى چند كتاب در تاريخ نوشته است بدين تفصيل :
1 - كتاب : « التعريف بصحيح التاريخ » در اين كتاب از احوال علماى عصر خود و تواريخ وفيات ايشان سخن رانده است ابن ابى اصيبعه و ياقوت و قاضى عياض در المدارك از اين كتاب ياد كردهاند .
2 - كتاب : « اخبار الدولة » يا « تاريخ الدولة » در اين كتاب وى از آغاز دولت فاطميين و پيدايش و انتشار دعوت آن دولت سخن رانده است . مقريزى در كتاب خود : « اتعاض الحنفا » مطالبى از آن ياد كرده است .
3 - كتاب : « مغازى افريقية » در تاريخ استيلاى مسلمانان بر تونس ، ابو عبيد البكرى در كتاب ( المسالك ) ص 42 اين كتاب را نام برده است .