( 1 )
استدلال مأمون بر امامت امام على ( ع )
از مهمترين چيزهايى كه قائلين به تشيّع مأمون بدان استدلال مىكنند اين است كه او جلسات علمى برگزار كرده و دلايل محكمى ارائه داده كه على امير المؤمنين عليه السلام امام و رهبر اول بعد از پيامبر صلّى اللّه عليه و آله است و او اولى به مقام پيامبر است و شايستهتر به جانشينى اوست تا بقيهء مردم .
و از عجيبترين جلساتى كه مأمون در قصرش برگزار كرد جلسهاى بود كه در آن چهل نفر از علماى حديث حضور داشتند و همچنين علماى كلام كه آنها يحيى بن اكثم را از بين علماى بغداد از جانب خود انتخاب كردند تا در اثبات برترى خلفا بر امام على عليه السلام مضايقه نكند . به هر حال مأمون دلايل آنها را با حجّت قاطع رد كرد كه حاكى از مهارت و استادى كامل او در بحث كلامى است . ما متن كامل اين مناظره را از لحاظ اهميت آن خواهيم آورد كه به شرح زير است :
وقتى علما به حضور مأمون رسيدند او ضمن خوشامدگويى به آنها گفت :
من امروز مىخواهم بين خودم و خداى متعال حجّتى قرار دهم . اگر كسى از شما قضاى حاجتى دارد يا مىخواهد تجديد نيرو كند ، پس برود و برگردد .
راحت باشيد و كفش و رداى خود را كنار بگذاريد .
حاضران دستور مأمون را اجرا كردند ، سپس مأمون رو به سوى آنها كرد و گفت : اى مردم ، من شما را احضار كردهام تا با شما نزد خداى متعال احتجاج كنم . پس ، از خدا بترسيد و به خود و به امامتان نظر افكنيد ، و عظمت من و موقعيت من مانع نشود كه حق را نگوييد و يا كلام باطل را رد نكنيد . از جان خودتان در برابر آتش بترسيد و به خدا متعال تقرّب بجوييد و براى رضوان او