مىگذشت به ياران خويش فرمود : كسى از شما درون اين شهر نرود و از آب آن نياشامد .
سپس بلندايى ، را در كوه كه كرّه شتر حضرت صالح بر آن بالا مىرفت و راهى را كه گذرگاه شتر صالح بود ، به آنان نشان داد . نيز گوشزد كرد كه :
جز در حال گريه ، بر اين عذابشدگان وارد نشويد ، زيرا بيم آن است كه به سرنوشت آنان گرفتار آييد . « 1 »
3 . ثمود در قرآن كريم
قرآن كريم در سورههاى بسيارى از ثموديان ياد كرده است . « 2 » افزون بر اين چنان كه پيشتر نيز گفتهايم - در سورههايى چون توبه ، ابراهيم ، فرقان ، ص ، ق ، نجم و فجر « 3 » ، از عاد و ثمود با هم سخن گفته است . در همهء اين آيهها مىبينيم كه ثموديان خدايانى جز اللّه را مىپرستند ، در زمين طغيان و تباهى مىكنند و در خانههايى از كوه تراشيده به ناز و نوش زندگى مىگذرانند .
خداوند برادرشان صالح را به سوى آنان مىفرستد تا به پرستش خداى يگانه فراشان خواند و از پرستش بتها بازشان دارد و از كيفر خدا زنهارشان دهد « تا پس از اين آنان را بر خدا حجتى نباشد » . « 4 » تنها اندكى از آنان به صالح مىگروند و بيشترينهشان به رسالت او پشت مىكنند . دروغگويش مىشمارند و سخت از در ستيزه و سركشى درمىآيند و سرانجام از او مىخواهند تا اگر راست مىگويد آيه و نشانهاى بياورد ، و او در پاسخ درخواست آنان مىگويد :
« اين شتر خدا ، نشانهاى است كه شما مىخواستيد . او را واگذاريد تا در سرزمين خدا آسوده بچرد و به او آسيبى نرسانيد كه كيفرى دردناك شما را فراخواهد گرفت » . « 5 » اما سركشانى كه
هامش
( 1 ) . ابن اثير ، 1 / 93 ؛ ابن كثير ، 1 / 138 - 139 ؛ تفسير ابن كثير ، 4 / 171 ؛ تاريخ طبرى ، 1 / 231 ؛ تفسير طبرى ، 12 / 524 - 539 ، 14 / 50 ؛ روح المعانى ، 8 / 168 ، 14 / 76 ؛ تفسير قرطبى ، 10 / 46 - 48 ؛ تفسير المنار ، 8 / 503 ؛ صحيح بخارى ، 6 / 270 ، 8 / 95 ؛ صحيح مسلم ، 18 / 11 .
( 2 ) . بنگريد به سورههاى : اعراف ، 73 - 79 ؛ هود ، 61 - 68 ؛ حجر ، 80 - 84 ؛ اسراء ، 59 ؛ شعراء ، 141 - 159 ؛ نمل ، 45 - 53 ؛ ص ، 13 ؛ فصلت ، 17 - 18 ؛ ذاريات ، 43 - 45 ؛ نجم ، 50 - 51 ؛ قمر ، 23 - 32 ؛ فجر ، 9 ؛ شمس ، 11 - 15 .
( 3 ) . ابن كثير ، 1 / 132 ؛ نيز بنگريد به سورههاى : توبه ، 70 ؛ ابراهيم ، 9 ؛ فرقان ، 38 ؛ ق ، 12 - 13 ؛ نجم ، 50 - 51 ؛ فجر ، 6 - 9 .
( 4 ) .« لِئَلَّا يَكُونَ لِلنَّاسِ عَلَى اللَّهِ حُجَّةٌ بَعْدَ الرُّسُلِ »( سورهء نساء ، آيهء 165 ) .
( 5 ) .« هذِهِ ناقَةُ اللَّهِ لَكُمْ آيَةً فَذَرُوها تَأْكُلْ فِي أَرْضِ اللَّهِ وَ لا تَمَسُّوها بِسُوءٍ فَيَأْخُذَكُمْ عَذابٌ أَلِيمٌ »( سورهء