اختلاف كرده است و جلوگير از استفاده ى اين سرمايه هاى خدادادى شده است و محروم از تعالي و ترقّى شدهاند كه در آخر بجمله ى « إِنَّ رَبَّكَ يَقْضِي - الخ » ميفهماند سر انجام اين خودخواهى و فزون طلبى كه خود را محروم كردند بمسئوليّت و بازپرسى عالم ديگر نيز كشانده خواهد شد و خوى بد و قدر نعمت را ندانستن آدمى را گرفتار مىكند و براى هميشه مسئول آن خواهد بود .
2 - آيت 23 « أفَرَأَيْتَ مَنِ اتَّخَذَ إِلهَه هَواه - الخ » معرّفى مىكند آنها را كه هرگز بفكر آغاز و انجام خود نبوده و بخواسته هاى زندگى و آسايش و خوشى كه دارند مغرورند ، و معبودشان هوى و هوس آنها است ، البتّه چنين اشخاص را راهى براى هدايت شان نيست و چنان كه جمله ى « فَمَنْ يَهْدِيه - الخ » حال اين گونه مردم را روشن كرده است كه چون هرگز به ياد حقّ نيستند پس چه كس تواند رهبرى شان كند مگر روزى خداوند دلشان را دگرگون كند كه به ياد حقّ آيند .
و جمله ى آخر « أفَلا تَذَكَّرُونَ » شايد براى توجّه دادن مردم است به اين حقيقت كه چرا متوجّه اين حقايق نميشويد و مطالعه نمىكنيد خوى آنها را كه همه چيز را فداى خواسته ى خود ميكنند و جز به كار بردن فكر و وقت و سرمايه براى هوسرانى انديشه ى ديگر ندارند ، و همين است كه جمله هاى « أَضَلَّه اللَّه ، . . . وَخَتَمَ عَلى سَمْعِه - الخ » از رفتار و زندگى شان نمايان است كه گمراهند و دل و گوش شان از درك حقيقت بسته است و بايد ديگران از آنها عبرت گيرند و خود را گرفتار نكنند .
تفسير عاملي ( فارسي ) — صفحة 517
مساهمون: علي اكبر غفاري
ص٥١٧