بايد و نه حريمى را حمايت كردند آنسان كه شايد . برابر شمشيرهايى كه از آن تهى نيست ميدان كارزار و نه سستى در آن پديدار . » « 1 »
الگويى و الا
اين خلاصهاى است از رويداد بدر كه صحنههاى بسيارى در عظمت جنگجويانش به جاى گذاشت و الگوى والايى از اخلاص و جهاد آنان را به تصوير كشيد . از جمله اينكه : پدران با فرزندان خود و برادران با برادران خود مىجنگيدند . مثلا ابو بكر همراه مسلمانان بود و فرزندش عبد الرحمن همراه مشركان ، عتبه در لشكر مشركان و نخستين كسى بود كه با مسلمانان به مبارزه پرداخت حال آنكه فرزندش ابو حذيفه در اردوى مسلمانان بود . روايت شده كه هنگامى كه جسد پدرش به سوى گودالى كه براى خاكسپارى كشتگان مشركان كنده شده بود ، كشيده شد ، رنگ رخسارش دگرگون شد و پيامبر ( ص ) به وى فرمود : آيا از آنچه بر پدرت رفته ، اندوهناكى ؟ گفت : نه به خدا سوگند اى رسول خدا . نه در پدرم و نه در كشته شدنش گمان به دل روا داشتم ، اندوه من بر اين است كه او مشرك مرد . » « 2 »
هامش
( 1 ) - نهج البلاغه : نامه 64
( 2 ) - اسد الغابه : 5 / 171 ، تاريخ طبرى : 2 / 156 ، البدايه و النهايه : 3 / 359 ، سيره ابن هشام : 2 / 268 ، سيره ابن كثير : 2 / 253 .
رسول خدا دستور داد كشتگان را در گودال افكنند . پس از انتقال آنها به گودال بر آنان ايستاد و فرمود : اى گروه افكنده شده در گودال ، بد عشيرهاى بوديد براى پيامبر ( ص ) خود . مرا دروغگو پنداشتيد در حالى كه مردم راستگو پنداشتند . . . اى عتبه ، اى شيبه ، اى اميه بن خلف ، اى ابو جهل بن هشام ( و ديگر جسدهاى موجود در حفره ) آيا آنچه را پروردگارتان وعده داده بود