( 1 ) ب - حزب اموى : اين افراد ، نمايندهء بزرگان كوفه و رهبران آن بودند مانند « قيس بن اشعث » ، « عمرو بن حجاج زبيدى » ، « يزيد بن حرث » ، « شبث بن ربعى » ، « عمرو بن حريث » و « عمر بن سعد » ، اينان به وفادارى نسبت به بنى اميّه پايبند بودند و اعتقاد داشتند كه آنان به خلافت و رهبرى امّت از اهل بيت عليهم السّلام شايستهتر هستند كه اين افراد ، نقش مهمى در ناكام ساختن قيام مسلم داشتند و مردم را به جنگ با امام حسين عليه السّلام كشاندند .
( 2 ) ج - شيعيان : آنان به وفادارى نسبت به اهل بيت ايمان داشتند و آن را واجبى دينى مىشمردند ، شيعيان كوفه در دوستى و وفادارى نسبت به اهل بيت ، اخلاص ورزيدند كه نشانههاى دوستى آنان عبارت است از :
( 3 ) 1 - خطابههاى حماسى كه در آنها از اهل بيت تمجيد مىنمودند و فضايل و بزرگواريهاى آنان را بر مىشمردند و نمونههاى عدالت و حقجويى را كه خود در سايهء حكومت حضرت امام امير المؤمنين عليه السّلام شاهد بودهاند ، براى مردم بيان مىكردند .
( 4 ) 2 - اشكهاى سخاوتمندانهاى كه به هنگام يادآورى دردهاى اهل بيت عليهم السّلام و توهين و شكنجهاى كه در دوران معاويه ، تحمل كرده بودند مىريختند ، ولى آنان فداكارى قابل توجهى در راه عقيدهء خود انجام ندادند ، تشيع آنان ، عاطفى بود نه عقيدتى . آنان ، از مسلم جدا شدند و او را چون طعمهاى در دست فرزند ستمگر مرجانه رها كردند . « بلاذرى » روايت مىكند كه آنان در كربلا ، در حالى كه به ريحانهء رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله مىنگريستند كه شمشيرها و نيزهها ، جسم شريفش را از هم مىدرند ، مىگريستند و به درگاه خدا ، دعا مىكردند و مىگفتند : « خداوندا ! نصرت خود را بر فرزند دخت پيامبرت فرو فرست » كه يكى از آنان روى به آنها كرد و از اين دعا كردن آنان انتقاد كرده به ايشان گفت :
حياة الإمام الحسين ( ع ) ( زندگانى حضرت امام حسين ع ) ( فارسي ) — صفحة 553
مساهمون: الشيخ باقر شريف القرشي
ص٥٥٣