كنم كه زنى وصايت او را بر عهده دارد ؟ گفت : به حسين بن على عليهما السّلام اقتدا كن كه در ظاهر به خواهرش زينب عليها السّلام وصيّت كرد و هر گونه دانشى كه از حضرت سجّاد بروز مىكرد به حضرت زينب نسبت داده مىشد تا بدين گونه جان حضرت سجّاد محفوظ بماند . . . . « 1 »
( 1 ) 5 - علّامه ابن اثير گويد : زينب زنى خردمند و عاقبتانديش بود . پدرش على رضى اللّه عنهما او را به همسرى عبد اللّه بن جعفر برادرزادهء خود درآورد . وى از او فرزندانى به نام على ، عون اكبر ، عبّاس ، محمّد و امّ كلثوم را آورد ، و به هنگام شهادت برادرش حسين عليه السّلام به همراه او بود و به دمشق برده شد . او را نزد يزيد بن معاويه بردند ، سخنان او به هنگامى كه مرد شامى خواهرش فاطمه دختر على را از يزيد خواستگارى كرد ، در كتب تاريخ مشهور است ، آن سخنان از نيروى عقلانى و پردلى و شجاعت او حكايت مىكند . . . . « 2 »
( 2 ) 6 - استاد محمّد فريد وجدى گويد : او زينب دختر على بن ابى طالب عليه السّلام از زنان با فضيلت و بانوان خردمند و بزرگوار بود و در واقعهء كربلا همراه برادرش حسين بن على عليه السّلام شركت داشت . « 3 »
( 3 ) 7 - ابو الفرج اصفهانى در « مقاتل الطالبيين » گويد : زينب عقيله دختر على بن ابى طالب عليه السّلام و مادرش فاطمه عليه السّلام دختر رسول خدا صلّى اللّه عليه و آله و سلّم بود . اين همان بانوى خردمندى است كه ابن عبّاس سخنان مادرش فاطمه عليها السّلام را در مورد فدك از او بدين عبارت نقل كرده است : حديث كرد عقيلهء ما ، زينب دختر على عليه السّلام .
و در « جنّات الخلود » عبارتى آمده كه معنايش چنين است : زينب كبرى در بلاغت و زهد و تدبير و شجاعت همتاى پدر و مادرش عليهما السّلام بود . پس از شهادت حضرت امام حسين عليه السّلام سرپرستى و تنظيم و تدبير امور تمام افراد اهل بيت بلكه تمام
هامش
( 1 ) تنقيح المقال ، ج 3 ص 79 .
( 2 ) اسد الغابة ، ج 7 ص 122 ، به تحقيق و تعليق محمّد ابراهيم بنّاء و محمّد احمد عاشور .
( 3 ) دائرة المعارف ، ج 4 ص 795 .