و اين افتخارى براى شما باشد » . « 42 »
( 1 ) اين جنگ در سال 491 اتّفاق افتاد و توانستند به اين هدف در آينده برسند و بيت المقدّس را بعد از كشت و كشتارهائى كه در آنجا و تمام شهرهاى سر راه خود نمودند اشغال كردند ، زيرا مقصودشان فقط فتح و گشودن شهر نبود بلكه مىخواستند از مسلمين انتقام پيروزيهاى سابق را بگيرند و آنان را نابود سازند .
بطورى كه تاريخ به ما مىگويد « 43 » : در شهر بيت المقدّس دست به شمشير برده و فرنگيها يك هفته بطور مرتّب مردم را مىكشند ؛ . . . فرنگيها در مسجد اقصى بيش از هفتاد هزار نفر از دانشمندان و پيشوايان و عبّاد و زهّاد مسلمين را كه از شهرها و ديار خود كوچ كرده و در آن شهر اقامت گزيده بودند كشتند . از كنار صخره ( سنگ بزرگى كه معراج رسول خدا از آنجا شروع شده است ) چهل و چند قنديل نقرهاى را كه وزن هر يك سه هزار و ششصد درهم بود ربودند . تنورى نقرهاى كه وزنش چهل رطل شامى بود از آنجا بردند و از قنديلهاى كوچك يك صد و پنجاه قنديل نقره و بيست و چند قنديل طلائى برداشتند ، و اموال بىشمار ديگرى را نيز به غنيمت بردند .
( 2 ) بيت المقدّس بيش از صد سال در اشغال مسيحيان بود كه از آنجا تا دمشق و بيروت و عكا و يافا و صيدا و صور و ديگر شهرهاى مسلماننشين مىتاختند ، تا اينكه خداوند عدّهاى از بندگان شجاع و دلاور خود را به فرماندهى صلاح الدين ايوبى بر آنها مسلّط كرد و طعم فرار و شكست را به آنها چشانيد و دينش را يارى كرد و كلمهء حق خود را بعد از چندين سال آزمايش و گرفتارى برتر ساخت .
( 3 ) صلاح الدين ابتدا اطراف شهر را در ضمن جنگهاى سخت از چنگ آنان بدر آورد تا اينكه در سال 583 توانست بيت المقدّس را با صلح از آنها بگيرد و فتح كند ، البتّه بعد از محاصرهء طولانى و درگيريهاى درازمدت كه هر يك از دو طرف نهايت پافشارى و فداكارى را نمودند « 44 » ، و اين همان مصداق راستين
هامش
( 42 ) كامل 8 / 185 ( چاپ بيروت ج 10 / 273 ) ؛ فتوحات الاسلاميه 1 / 500 .
( 43 ) كامل 8 / 189 ( چاپ بيروت ج 10 / 273 ) ؛ فتوحات الاسلاميه 1 / 504 .
( 44 ) كامل 9 / 175 و 182 ( چاپ بيروت ج 11 / 549 ) ؛ فتوحات الاسلاميه 1 / 520 .