تخطي إلى المحتوى الرئيسي

ترجمه تفسير مجمع البيان (فارسى) — صفحة 394

مساهمون:

ص٣٩٤

بيان آيه 196 تا 198

لغت :

غرور : توهم سرور و خوبى درباره چيزى كه خالى از اين‌هاست ولى هر توهمى غرور نيست زيرا توهم گاهى از ترس از چيزى پديد ميآيد كه سبب مىشود انسان از آن بپرهيزد و اين توهم است و غرور نيست . غرر نظير خطر است و فرقشان اينست كه غرر بهر صورت قبيح است زيرا غرر ترك اطمينان و يقين است در جايى كه و در حالى كه تحصيل اطمينان و يقين ممكن باشد . ولى خطر گاهى و در بعضى صور نيكوست زيرا خطر از عظم و بزرگى است و رجل خطير يعنى مرد بزرگ . 2 - متاع : سودى كه زود لذت بخشد يا به اينكه لذت وجود پيدا كند يا از چيزى كه وسيله لذت است ايجاد شود مثل مال و جاه و فرزند . 3 - مهاد : آنچه كه انسانى در آن مسكن گزيند و آن را بستر خود گيرد . 4 - واحد ابرار برّ است .

شأن نزول :

آيه درباره مشركان عربست كه تجارت داشتند و از تجارت سود سرشار مىبردند . يكى از مسلمين گفت دشمنان خدا در ناز و نعمتند و ما از گرسنگى در هلاكيم ، پس اين آيه آمد . فراء گويد : يهود سفر و سياحت ميكردند و در ضمن سفر تجارت كرده مال بسيار تحصيل مينمودند و خداوند اين آيه را فرستاد تا مؤمنان ببهره فراوان آنها حسرت نبرند .