مانده است .
* * *
باد اگر بر من افتد ، بِبَرَد * كه نمانده است زير جامه تنى
( سعدى )
2838 - انتظام حيات
يكى از حكما گفته : چنانكه مزاج به تكافوى عناصر اربعه ، انتظام حاصل كند ، نظام حيات دنيوى نيز كه وسيلهء دار آخرت است ، بدون چهار صنف كه جارىمجراى عناصر اربعهاند ، منتظم نشود :
اوّل : ارباب علم است كه در قوام دين و دنيا به منزلهء آباند .
دوم : اصحاب سيف است كه در شجاعت و دليرى بهمنزلهء آتشاند .
سوم : صناع متحرقه و ارباب معامله است كه از اسباب معيشت بنى نوع انسان به هوا مانند .
چهارم : زراع و فلّاح است كه در تحصيل قوت به منزلهء خاكاند ؛ ليكن چنانكه زيادتى بعضى عناصر بر بعضى و خروج از حدّ مقرر مؤدى به فساد مزاج است ، اصناف اربعه هم اگر از حدّ اعتدال خارج شوند ، مؤدى به فساد نظام دنيويه است .
2839 - تعبير خواب
تأثير معنى واحد از حسن و قبح در نفس مختلف مىشود ؛ بسا اوقات مضمونى است كه يكى آن را گواراتر از آب حيوان و شيرينتر از لعل لب خوبان ادا و يكى صعبتر از هجر و تلختر از تجرّع كاسات صبر ، بيان كند چنانچه در تعبير رؤياى يكى از ملوك اتفاق افتاد مروى است كه : يكى از حكّام در خواب ديد كه دندانهايش مجموع فرو ريختند تعبير را از معبرى طلب كرده گفت :
تمامى اقارب و اهل و عيال ملك از دنيا درگذرند و خود فردا باقى مانى ، ملك از اين سخن متألّم شده ، از معبر ديگر سؤال نمود ؛ گفت : اى ملك بشارت باد بر تو ! كه عمرت از اعمار اقارب و اهل و عيال بيشتر است ملك را از حسن جواب معبر ثانى كه با وصف اينكه در معنى يكى بودند شعف و انبساط كلى حاصل شده به خلعت و جايزهاش درجهء امتياز بخشيد و جواب معبر اوّل مقرون به نصايح بود .