تخطي إلى المحتوى الرئيسي

الرسالة السعدية ( رساله سعديه ) ( فارسى ) — صفحة 392

مساهمون:

ص٣٩٢
كه در شوره‌زارها رويد ؛ چهارپايان آن را نخورند ؛ ريشه‌اش را كوبند و در شستن جامه به‌كار برند . اطناب : درازگويى ، مفصّل‌نويسى اقران : همانندان اقنوم : واژه‌اى سريانى يا يونانى است ؛ به معنى اصل هرچيز ؛ و در متن عبارت از ظهورات و تجليات سه‌گانهء بارىتعالى . اكابر : بزرگان الصاق : چسباندن ، متّصل‌كردن امد : هميشگى اهاويل : جمع هول به معنى بيم و ترس اهل سداد : اهل راستى و درستى و استقامت ايما : اشاره بليّه : رنج ، بلا ، پيشامد بد بهايم : جمع بهيمه به‌معناى چهارپا ، جاندار بىتمييز بيت المعمور : مسجدى در آسمان چهارم مقابل كعبه از جنس زمرّد يا ياقوت بىمحابا : بىپروا بىملام : بىسرزنش تأسّى : پيروى تبجيل : گرامى داشتن تحريص : ترغيب‌كردن ، به شوق آوردن ، حريص‌كردن تخويف : ترساندن تسبيح : « سبحان اللّه » گفتن تشنيع : سرزنش‌كردن تكبير : « اللّه اكبر » گفتن تمانع : اصطلاحى كلامى است . در علم كلام براى اثبات وحدانيت خداى تعالى از دليلى استفاده مىشود كه برهان تمانع نام دارد . اجمال آن اينكه اگر چند خدا در جهان هستى باشد ، ارادهء هريك مانع از تحقّق ارادهء ديگرى و باعث آشفتگى و فساد جهان مىشود . از ديد متكلّمان اين دليل ريشهء قرآنى دارد و آن همان آيهء 220 سورهء انبيا است كه مىفرمايد :
« لَوْ كانَ فِيهِما آلِهَةٌ إِلَّا اللَّهُ لَفَسَدَتا »
. تهليل : « لا إله الّا اللّه » گفتن