تخطي إلى المحتوى الرئيسي

افغانستان ( مجموعه مقالات ) ( فارسى ) — صفحة 281

مساهمون:

ص٢٨١
در واقع ، قدرت در دست دو تن از برادران نادر موسوم به محمد هاشم خان و شاه محمود بود كه به ترتيب از 1308 - 1325 ش / 1929 - 1946 و 1325 - 1332 ش / 1946 - 1953 نخست‌وزير كشور بودند . به استثناى دوره‌اى كوتاه ( 1329 - 1331 ش / 1950 - 1952 ) ، سياستهاى نادر دنبال شد ، بويژه مبارزه با هرگونه تقاضاى آزادى كه آن را نشانه‌اى از مخالفت با رژيم سلطنتى تلقى مىكردند . در 1332 ش / 1953 ، نسل جديدى بر سر كار آمد : محمد داوود ، عموزاده و شوهرخواهر شاه ، پس از كودتايى بدون خونريزى ، به نخست‌وزيرى برگزيده شد . در امور داخلى ، سياستهاى محافظه‌كارانه ادامه يافت ، گو اينكه كوششهايى براى كشف حجاب داوطلبانه ، كه در 1338 ش / 1959 به صورتى نمايشى آغاز شد ، نهضتى كند ولى بازگشت‌ناپذير به سوى آزادى زنان را آغاز كرد . در مناسبات با كشورهاى همسايه تغيير مهمترى به وقوع پيوست : در مقابل نزديكى همه جانبه به اتحاد شوروى كه تجهيزات و آموزش ارتش را تقريبا به انحصار خود درآورد و ، مهمتر از همه ، در اقتصاد كشور نفوذى عمده كرد ، تنشهاى موجود با پاكستان افزايش يافت . افغانستان از زمان تجزيهء هند ( 1326 ش / 1947 ) مدام خواستار آن بوده است كه وضع سياسى « پشتونستان » ، يعنى تمام مناطق پشتونشينى كه در شرق خط دوراند واقع‌اند ، به همه‌پرسى گذارده شود . در 1340 ش / 1961 ، دو كشور روابط سياسى را قطع كردند و مرزهاى خويش را بستند . افغانستان كه دسترسى مستقيم به دريا ندارد ، به بن‌بست اقتصادى رسيد ، زيرا ناگزير بود مسير كليهء عبور و مرور