وملت ودين أبو عبد اللّه محمد بن أبي بكر تبريزى - خداوند روان أو را بلند وخاك أو را پاك گرداناد - عرضه داشتم أو چنان در اين كتاب فرو رفت كه پيش از آن - ونه پس از آن - چنان حالي از أو نديده بودم من از أو سخت در شگفت شدم زيرا عادت أو - خداوند روانش را پاك گرداناد - بر آن بود كه هرگاه كتابي از هر دانشمندى بدستش مىرسيد نظري كوتاه در آن مىافكند بدون آنكه در آن به سختى فرو رود ويا التفات فراوانى بنمايد گوئى نظر در چيزى مىكرد كه درون دلش جاى داشت هر چند كه آن از دشوارترين علوم غامضه وسختترين مسائل مغلقه بود . سپس آنگاه كه پس از زمان درازى از مطالعهء آن فارغ شد همچون حسرتزدگان آهى كشيد در حالي كه چشمانش اشكبار شده بود چنانكه عادت أو بود هنگام مطالعه وبحث در علوم الهى واسرار ربوبي وسخنان روحاني .
پس از آنكه به حالت نخستين خود برگشت كتاب را به من پس داد ومن از أو پرسيدم معنى ومقصود اين كتاب چيست أو پاسخ داد كه اين كتاب وضع شده تا دستوري باشد براي رهائى نفس از علائق بدني ونجات آن از عالم جسماني بوسيلهء رياضتها وعبادتهاى گوناگون وتوجّه خالص محض به جنبههاى عالي وفوائدى ديگر از اين قبيل ، همه اينها را با عباراتى عالي بيان كرد كه من جز كمي از آن را كه به همان ألفاظ ذكر كردم بياد ندارم » « 1 » .
عبيد اللّه موسى بن ميمون
عبيد اللّه موسى بن ميمون قرطبى فيلسوف وطبيب ومتألّه يهودي كه نزد اروپائيان به
Moses Maimonides
اشتهار دارد از دانشمندان مشهور قرون وسطى بشمار مىرود .
أو در سال 530 ه . ق / 1135 م در يكى از بزرگترين شهرهاى اروپا يعنى قرطبه در اندلس تولّد يافت ، اين شهر در آن روزگار تحت فرمانروائى خلفاى أموي بود كه حدود سه قرن بر اسپانيا حكومت كردند . قرطبه از شهرهاى مهم غرب محسوب مىشد وبا بغداد در شرق اسلامى رقابت مىكرد ، وهمان شهر است كه در آن فيلسوف اسلامى معاصر ابن ميمون يعنى ابن رشد در سال 520 چشم بجهان گشود وابن ميمون از آثار أو بهرهمند گشت .
هامش
( 1 ) - غضنفر تبريزى ، المشاطة لرسالة الفهرست ، دو ورق آخر .