153 . * * + - كتاب الفتن / أبو العلاء الحسن بن أحمد بن الحسن العطار الحافظ الهمداني
( م 569 )
طرائف 186 / [ ند 46 ]
درباره مؤلف نك : المنتظم 10 / 248 ; ياقوت ، أدباء 8 / 5 - 52 ; سبط بن الجوزي ،
مرآت ص 300 ; ذهبي ، تذكرة 4 / 8 - 1324 ; دمياطي ، مستفاد صص 207 - 208 ،
صفدى 11 / 384 - 385 وارجاعاتي كه در آنجا داده شده است ; ابن رجب ، ذيل
1 / 324 - 329 ; بروكلما ذيل 1 / 724 ; 2 / 975 ، 981 .
اختلاف نظرهايى دربارهء مذهب مؤلف وجود دارد ; بر أساس گفته ابن رجب أو
حنبلي بوده ; برخى از عالمان شيعي كه شامل ابن شهرآشوب ( مق : مناقب 1 / 12 ) وابن
طاووس ( طرائف 1 ) نيز مى شود أو را بطور عموم سنى دانسته اند ; ديگر شيعيان أو را يكى
از خود خوانده اند ( نك : منتجب الدين صص 65 - 66 ش 142 واز آنجا : رياض
1 / 151 ; أعيان 20 / 468 - 470 ) . نام وى در طرائف أبو العلاء الحافظ آمده است . از
كتاب الفتن در جاى ديگرى ياد نشده است . ابن طاووس ( در عبارتى كه به نقل از طرائف
در به حال 52 / 303 آمده ) اين كتاب را يكى از منابع روايتي مى داند كه مى گويد اندكى
قبل از ظهور مهدى [ ع ] ، يكى از ملائكة نام وى را ندا خواهد داد .
154 . + كتاب الفتن / نعيم بن حماد المروزي الخزاعي ( م 228 )
الملاحم والفتن 14 - 22 / 16 - 25 ، 24 - 81 / 27 - 92 ، 126 / 138 .
طرائف 186 / [ ند 46 ]
درباره مؤلف نك : سزگين 1 / 104 - 105 ; در مجله Bibliatheca Islamica يك آگهى
دربارهء اينكه كتاب الفتن با تحقيق Conrad . L در دست انتشار است آمده است . نقلهاى
زيادى از اين تأليف در بخش أول كتاب ملاحم آمده است . حديث نقل شده در ملاحم
ص 37 - 38 / 42 - 43 گفته شده از كتاب مناقب نعيم است اما اين بايد غلط چاپى
باشد . در نسخه خطى كتاب الفتن در كتابخانه بريتانيا ( 9449 . Or ) همين متن در برگ 62
- پ آمده است . بخشي از أحاديث نقل شده در ارتباط با سقوط عباسيان است كه براي
كتابخانه ابن طاووس ( فارسي ) — صفحة 272
مساهمون: إتان گلبرگ
ص٢٧٢