van Ess نيامده است ) آمده است .
158 . * كتاب الغارات / أبو إسحاق إبراهيم بن محمد بن سعيد بن هلال الثقفي ( م 283 )
ذريعة 16 / 1 ش 1
طرائف 420 - 422 / [ ند 127 ]
درباره مؤلف كه از مذهب زيدي به تشيع امامي گرديده نك : سزگين 1 / 321 . ابن
طاووس طبق عادت خود وقتي از متون شيعي در طرائف نقل مى كند نام مؤلف را
نمى آورد . أو از نسخهاى كه در كتابخانه قديم نظاميه كه تاريخ 13 شوال 355 بر آن
بوده استفاده كرده است . متن نقل شده ( به روايت ابن عباس ) مشتمل بر خطبه علي عليه
السلام معروف به الشقشقيه است ( مق : Lane ذيل مورد ) . ( ابن طاووس روايت
ديگرى از اين خطبه را از معاني الأخبار [ طرائف 417 - 419 / 127 ] ابن بابويه آورده
واشاره مى كند كه اين خطبه در نهج البلاغة [ 419 / 127 ] آمده است . ( مق : قمى ، سفينة
1 / 708 وارجاعات همانجا ; أميني ، الغدير 7 / 82 - 85 ) . اين متن از كتاب مقتل علي بن
أبى طالب [ ع ] نقل شده كه ابن طاووس آن را جلد دوم كتاب الغارات توصيف مى كند .
در نسخههاى چاپى كتاب الغارات چنين جلد دومى وجود ندارد ( تحقيق : جلال الدين
محدث ، تهران ، 1395 ; تحقيق : عبد الزهراء الحسيني ، بيروت ، 1407 ) ; مطالبى كه ابن
طاووس نقل كرده در اين نسخههاى چاپى وجود ندارد ; همچنين است نقلي از كتاب
مقتل علي بن أبي طالب كه عبد الكريم برادرزاده ابن طاووس آورده است ( غرى ص 18 ;
عبد الكريم از همان نسخهاى استفاده كرده كه ابن طاووس ; چون أو نيز تاريخ نسخه را
355 ذكر مى كند ) ; از طرف ديگر نجاشي وطوسى ، " كتاب مقتل أمير المؤمنين " [ ع ] ( كه
همان " كتاب مقتل علي بن أبي طالب " [ ع ] مى باشد ) را تأليفى جداى از كتاب الغارات ذكر
مى كنند واين نظريهاى است كه عموما پذيرفته شده است ( مق : ذريعة 22 ص 30 ش
5882 ; مقدمه محدث بر الغارات صص سز - سح [ = 67 - 68 ] ) . در اينجا دو احتمال
وجود دارد ، يكى اينكه آنچه ابن طاووس مى گويد درست است . در اين صورت آنچه
ما از الغارات در اختيار داريم تنها بخش نخست آن است . دوم اينكه أو اشتباه كرده
كتابخانه ابن طاووس ( فارسي ) — صفحة 275
مساهمون: إتان گلبرگ
ص٢٧٥