وَ قَوْمَ نُوحٍ
اين جمله عطف بر مفعول « دمّرناهم » است
لَمَّا كَذَّبُوا الرُّسُلَ
كلام مستأنف و جواب و سؤال مقدّر است ، يا مفعول لفظ « اذكر » محذوف است كه عطف بر قول خدا : « لقد آتينا موسى عليه السّلام الكتاب » شده است ، چه اين جمله به معناى « اذكر موسى عليه السّلام و قومه » مىباشد و ما بعد آن مستأنف يا مفعول فعل محذوف است كه ما بعدش آن را تفسير مىكند و از باب « شريطة التّفسير » نيست ، زيرا ما بعد « لمّا » جائز نيست بر ما قبلش تسلّط پيدا كند .
و تكذيب جميع رسولان به آنان نسبت داده شده يا بدان جهت است كه آنان رسالت را انكار كردند ، يا نوح عليه السّلام و ما قبل نوح را انكار نمودند ، يا بدان جهت است كه انكار يكى از رسولان مستلزم انكار جميع رسولان است .
أَغْرَقْناهُمْ
همهى آنان را غرق كرديم .
وَ جَعَلْناهُمْ لِلنَّاسِ آيَةً
و آنان را براى مردم آيت و نشانهاى قرار داديم كه دلالت بر قدرت و خشم ما بر مخالفين رسولان مىكند كه اين قدرت و خشم به نحوى است كه بر كسى مخفى نيست .
وَ أَعْتَدْنا لِلظَّالِمِينَ
اينجا به جاى « للظّالمين » مىتوانست ضمير بياورد بگويد « لهم » ولى اسم ظاهر را به جاى