باشد بر ذمّ كسى كه آن دو را انكار كرده است ، سپس خود را به خالق بودن ملك آسمانها و زمين توصيف نمود تا ردّ بر كسى باشد كه گمان كرده شيطان ملكى دارد و از خدا منعزل و جدا و در مقابل خدا و معاند اوست .
وَ لَمْ يَتَّخِذْ وَلَداً
و او فرزندى نگرفته است . اين سخن ردّ بر كسى است كه گمان كرده عيسى يا عزير فرزند خداست ، و نيز ردّ بر آن كسى است كه گفت : ما فرزندان خدا هستيم ( يهوديان كه مىگويند نحن ابناء اللّه .
وَ لَمْ يَكُنْ لَهُ شَرِيكٌ فِي الْمُلْكِ
و اين ردّ بر كسى است كه گمان كرده بتها يا ستارگان ، يا اهريمن در ملك با خدا شريكند .
وَ خَلَقَ كُلَّ شَيْءٍ
و او هر چيز را آفريد ؛ اين سخن ردّ كسى است كه قايل به قديم بودن ستارگان يا ظلمت يا اهريمن است .
فَقَدَّرَهُ
پس او هر چيزى را آفريد و آن را به اندازه آفريد ، يعنى ذات و احوال و ارزاق آن و مدّت بقا و وقت و مكان و اجل آن را اندازهگيرى نمود .
تَقْدِيراً وَ اتَّخَذُوا مِنْ دُونِهِ
آنان براى خود خدايى اتّخاذ كردند غير از خدايى كه ذكر شد و موصوف به اوصاف مذكور بود .
آلِهَةً
خدايى اتّخاذ كردند كه هيچ يك از اوصاف مذكور را ندارد ، بلكه متّصف به اضداد آن اوصاف مىشود .