وَ لَقَدْ خَلَقْنا فَوْقَكُمْ سَبْعَ طَرائِقَ
لفظ « طرائق » جمع « طريقه » است به معناى آسمان ، زيرا هر آسمانى طريقه و مطارقه است ، يعنى مطابق با ديگرى است .
يا براى اين است كه آسمانها مسير ستارگان هستند ، يا به معناى شكاف در زمين است شبيه راه ، مقصود اين است كه شما طبقات زمين را كه بر آن مرور كرديد از مراتبى كه ذكر شد مشاهده نموديد ، ما فوق شما طبقات آسمان را آفريديم ، شما بايد قبل از مرگ بر آن مرور كنيد يا بعد از مرگ ، پس خودتان را براى مرور بر آن آماده كنيد و براى خودتان دليل و راهنما طلب كنيد كه شما به راههاى آسمان نادانتر هستيد تا به راههاى زمين .
وَ ما كُنَّا عَنِ الْخَلْقِ غافِلِينَ
و ما از مخلوق يا ايجاد خلق و آفرينش غافل نبوديم تا آنچه را كه خلق به آن احتياج دارند مهمل بگذاريم و آن را براى آنان خلق نكنيم ، پس آنچه را در سير بر راههاى آسمان به آن احتياج داريد طلب كنيد تا بيابيد .
وَ أَنْزَلْنا مِنَ السَّماءِ
عطف است ، در آن معناى تعليل است يعنى به همان دلايل از آسمان آب را فروفرستاديم .
كلمه آسمان از جهت بالا بودن طبقه هوا ، يا از ابر موجود در آسمان است .
ماءً بِقَدَرٍ
آب به اندازه فرستاديم به نحوى كه شما از آن