مِنْ أَوَّلِ يَوْمٍ
از روزهاى تأسيس آن ، يعنى تأسيس مسجد قبا .
أَحَقُّ أَنْ تَقُومَ فِيهِ
نماز در مسجد قبا بهتر از نماز در مسجدى است كه اساس آن بر نفاق است ، زيرا كه مسجد قبا از باب اينكه مظهر نيّت متّقى است هم جنس با تو است .
فِيهِ رِجالٌ يُحِبُّونَ أَنْ يَتَطَهَّرُوا
در آن مسجد مردانى هستند كه مىخواهند از پليدىهاى باطنى و نجاستهاى ظاهرى پاك و پاكيزه گردند .
وَ اللَّهُ يُحِبُّ الْمُطَّهِّرِينَ
از نبىّ صلّى اللّه عليه و آله روايت شده است كه به اهل قبا گفت : در طهارتتان چهكار مىكنيد چون خداوند شما را خوب ثنا گفته است ؟ گفتند : اثر غايط را مىشوييم « 1 » ، فرمود : پس خداوند دربارهء شما نازل كرده است :
وَ اللَّهُ يُحِبُّ الْمُطَّهِّرِينَ
« 2 » .
أَ فَمَنْ أَسَّسَ بُنْيانَهُ عَلى تَقْوى
آيا كسى كه مسجدى بر اساس پرهيزكارى يعنى بنيان وجودش .
مِنَ اللَّهِ وَ رِضْوانٍ خَيْرٌ
براى جلب رضاى خدا بنا كند بهتر است .
« من اللّه » عطف بر محذوف است كه از جملهء سابق استفاده مىشود ، و همزه و فاء يا مبنى بر تقديم و تأخير است يا بنا بر تقدير معطوف عليه بين آن دو است ، تقدير آيه چنين است : « أ مسجد اسّس على التّقوى خير ام مسجد أسّس على النّفاق فأمن أسّس بنيانه على تقوى من اللّه و رضوان خير »
هامش
( 1 ) منظور عرفانى آن شستن روح پليديها و وسوسههاى شيطان است .
( 2 ) صافى 2 : ص 379 ، برهان 2 : ص 162 / ح 1 ، مجمع البيان 3 : ص 73 .