مىپرداختند . وسعت محل و فضايى كه براى هر صف از سپاه اعم از ارابههاى جنگى يا تيراندازان و غيره معين شده بود ، متناسب با دايرهء عمليات آنها بود . در نتيجه ، عموم دستهها بدون اينكه مزاحم يكديگر شوند يا جنجال و غوغايى برپا شود هريك به وظيفهء خود عمل مىنمودند و در اندك فرصت مهياى كار مىشد .
كورش پيوسته تذكر مىداد همانطور كه در خانهاى كه نظم و ترتيب در آن رعايت مىشود هرچيزى محلى خاص خود دارد و به آسانى در دسترس قرار مىگيرد ، در يك اردوگاه نيز همان نظم و نسق بايد حكمفرما باشد ، هر صنفى بايد در محل خود آماده باشد و انبار تداركات در موضع مخصوص در دسترس سپاهيان بايد قرار گيرد تا در موقع كارزار همهچيز مرتب باشد و محل هركس و جاى ضروريات او بايد معين باشد تا از هر نوع هرجومرج جلوگيرى شود .
مىگفت در جنگ پيروزى با آن سپاهى است كه با سرعت خود را آمادهء كارزار نمايد و از فرصت مناسب استفاده برد . بديندليل در استقرار نظم و نسق در اردوگاه بسيار دقيق بود و ابتكار عمليات و استفاده از فرصت مناسب را پيوسته منظور نظر داشت .
هرگاه اردويى برقرار مىساختند خيمه و بارگاه كورش را در قلب سپاه در محلى كه كمتر در معرض تخطى و تجاوز قرار داشت برپا مىكردند . در اطراف بارگاهش خيمههاى ياران و كسانى را كه با وى پيوسته در ارتباط بودند برقرار مىساختند . بلافاصله پس از اين خيمهها ، محل بيتوتهء سواران و ارابهداران بود ؛ و آن را به نحوى مستقر مىساختند كه اگر از طرف خصم ناگهان حملهاى صورت مىگرفت امكان آن بود كه فورا اسلحه بهدست بگيرند و خود را مهياى دفاع نمايند . پيادهنظام در جناحين راست و چپ قلب اردوگاه و سوارهنظام موضع مىگرفت .
تيراندازان قسمتى در صفوف مقدم سوارهنظام و قسمتى در عقبهء سواران بودند . عشاير با سپرهاى بزرگ و پهن خود مانند ديوارى گرد اردو مستقر مىشدند تا چنانچه حملهاى از طرف خصم آغاز شود به دفاع پردازند تا سوارهنظام و ارابههاى جنگى آمادهء كارزار شوند . عشاير و تيراندازان و پيادهنظام در مجاورت سلاح خويش به استراحت مىپرداختند تا هردم مهياى دفاع باشند و دشمن متجاوز را برانند و ضمنا نيزهداران از عقبسر آنان دشمنى را كه شبيخون زده است آماج نيزههاى خود قرار دهند .
در بالاى چادرهاى سركردگان و سران سپاه پرچمهايى مشخص نصب مىنمودند تا شناخته شوند . و بدينجهت ، همانگونه كه اهالى شهر مسكن و مركز بزرگان و زمامداران هرشهر را مىدانند و در موقع ضرورت بدان محل مراجعه مىنمايند ، سربازان نيز مركز و محل توقف سركردگان خود را از روى نشانههاى مخصوص كه در بالاى چادرها نصب شده بود مىشناختند و هر حاجتى داشتند بىدرنگ به آنها مراجعه مىنمودند . علاوهبراين ، اردوگاه هر ملت در محل
كورشنامه ( فارسى ) — صفحة 257
مساهمون: گزنفون
ص٢٥٧