دارند . و اين سخن را كسى فهم كند و يا درآرد كه وقتى ازين معنى بويى به مشام او رسيده باشد . و روح بعضى يك روز در آسمانها بماند و گرد آسمانها طواف كند ، و آنگاه به قالب آيد ، و روح بعضى دو روز بماند ، و روح بعضى سه روز ، و روح بعضى زياده ازين بماند . تا به ده روز و بيست روز و چهل روز ممكن است 139 كه در آسمانها بمانند .
( 19 ) شيخ ما مىفرمود كه روح من سيزده روز در آسمانها بماند ، آنگاه به قالب آمد .
و قالب درين سيزده روز همچون مرده افتاده بود و هيچ خبر نداشت . و ديگران كه حاضر بودند گفتند كه سيزده روز است قالب تو اينچنين افتاده است : - و عزيزى ديگر مىفرمود كه روح من بيست روز بماند آنگاه به قالب آمد . - و عزيزى ديگر مىفرمود كه روح من چهل روز بماند آنگاه به قالب آمد . و هرچه درين چهل روز ديده بود ، جمله در ياد او بود .
( 20 ) و گفته شد كه روح هريك تا به مقام اوّل خود عروج مىتواند كرد ، و ديگر گفته شد كه روح خاتم انبيا تا به عرش تواند عروج كردن . طايفهء هم از اهل تصوّف مىگويند كه روح خاتمين تا به عرش عروج توانند كرد ، يعنى خاتم انبيا و خاتم اوليا . و اين طايفه ولايت را مرتبهء اعلى 140 مىنهند . مرتبهء ولايت چون اعلى باشد از مرتبهء نبوّت . و ما اين بحث در « كتاب كشف الحقائق » بهشرح تقرير كردهايم . اگر خواهند از آنجا طلب كنند . و اين طايفه مىگويند كه ولايت باطن نبوّت است ، و الهيّت باطن ولايت است .
نبوّت كه قمر است چون بشكافد ، ولايت كه آفتاب است ظاهر شود . ولايت كه قمر است چون بشكافد ، الهيّت كه آفتاب است ظاهر شود . و اين سخن از نون ملفوظ معلوم مىشود . و الحمد اللّه ربّ العالمين .
تمام شد رسالهء ششم
مجموعه رسائل ( كتاب الإنسان الكامل ) ( فارسى ) — صفحة 156
مساهمون: عزيز الدين النسفي
ص١٥٦