مىجويد . و از كالاى دنيا و زينت آن اجتناب مىكند چنان كه از آتش . و آرزويش را چنان كوتاه مىكند گويا اجلش پيش چشمش باشد . گفتم : اى جبرئيل ! تفسير اخلاص چيست ؟ گفت :
مخلص كسى است كه از مردم سؤال نكند تا ( آنچه را كه مىخواهد ) پيدا كند و چون پيدا كرد به آن راضى مىشود ، و چون چيزى در نزد او اضافه آمد ، در راه خدا عطا مىكند . پس اگر از مردم درخواست نكرد همانا كه به عبوديت خدا اقرار كرده است ، و چون يافت و راضى شد پس او از خدا راضى شده است و خداوند هم از او راضى خواهد بود ، و چون در راه خدا ببخشد او به حدّ وثوق و اعتماد به پروردگارش رسيده است . گفتم : پس تفسير يقين چيست ؟
جبرئيل گفت : مؤمن عمل مىكند براى خدا مانند آنكه خدا را مىبيند پس اگر او خدا را نمىبيند خدا او را مىبيند ، و يقين كند كه آنچه به او رسيده ، نمىتوانست خطا كند و به او نرسد ، و آنچه به او نرسيده نمىتوانست به او برسد . اينها همگى شاخههاى توكّل و نردبان زهد و پارسائى است . »
3 - امام صادق عليه السلام فرمود :
« كان أمير المؤمنين عليه السلام يقول : نبّه بالفكر قلبك ، وجاف عن الليل جنبك ، واتّق اللَّه ربّك » « 1 » .
« حضرت على عليه السلام مىفرمود : قلبت را با تفكّر آگاه گردان ، شبها به عبادت خداوند بپرداز و تقواى خداوند و پروردگارت را پيشه كن . »
4 - حسن صيقل گفت : از حضرت صادق عليه السلام پرسيدم دربارهء حديثى كه مردم روايت مىكنند كه « يك ساعت انديشيدن بهتر از يك شب عبادت كردن است » و گفتم : چگونه انديشه كند ؟ فرمود :
« يمرّ بالخربة أو بالدار فيقول : أين ساكنوك ؟ أين بانوك ؟ ما لك لا تتكلّمين » « 2 » .
هامش
( 1 ) - وسائل الشيعه ، ج 11 ، باب 5 ، ص 153 ، حديث 1 .
( 2 ) - همان ، حديث 2 .