در اخبار ما هست . و گفت : مرا تفضيل دادند به مفصّل ، يعنى در برابر اين هيچ پيغمبر صاحب كتاب را چيزى ندادند .
مفسّران خلاف كردند در مفصّل . گروهى گفتند : از سورهء محمّد - صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم - تا به آخر قرآن مفصّل است ، و گروهى گفتند : از سورهء « ق » تا به آخر قرآن . و عبد اللَّه عبّاس گفت : از سورهء و الضّحى تا به آخر قرآن .
و گفتند : براى آنش مفصّل خوانند ( 1 ) كه فصل بسيار بايد كردن از ميان ( 2 ) دو سوره بِسْمِ اللَّه الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ . و بعضى ديگر گفتند : براى آن كه فصل بايد كردن از ميان هر دو سوره به تكبيرى ، و اين قراءت ابن كثير است ، و شاعر اين را نظم كرد در چند بيت ، گفت - شعر :
حلفت بالسّبع اللَّواتي طوّلت
و بمئين بعدها قد أمئيت ( 3 )
و بالمثاني ثنّيت فكرّرت
و بالطَّواسين الَّتي قد ثلَّثت
و بالحواميم الَّتي قد سبّعت
و بالمفصّل اللَّواتي فصّلت
فصل
در ثواب خوانندهء قرآن
شهر بن حوشب روايت كند از ابو هريره از ( 4 ) رسول - صلَّى اللَّه عليه و آله و سلَّم - كه او گفت :
فضل القرآن على سائر الكلام كفضل اللَّه على خلقه ،
گفت : فضل قرآن بر ديگر كلامها چنان است كه فضل خداى تعالى بر خلقانش ( 5 ) . ديگر انس مالك روايت كند از رسول - صلَّى اللَّه عليه و [ آله ] ( 6 ) و سلَّم - كه گفت : القرآن غنى لا غنى دونه و لا فقر بعده ، گفت : قرآن توانگرى است كه بالاى آن توانگرى نيست و
هامش
( 1 ) . مج : خواند .
( 2 ) . مج ، آج ، لب هر .
( 3 ) . اساس ، آج ، لب ، فق ، وز ، مب ، مر : امّيت ، با توجّه به مج تصحيح شد .
( 4 ) . اساس : كه ، به قياس با نسخهء مج ، تصحيح شد .
( 5 ) . مج ، دب ، آج ، لب ، فق ، وز خبر .
( 6 ) . اساس : ندارد ، از مج افزوده شد .