هيچ دليلى براى مراعات ترتيب بين مرجحات نيست .
ب : مبناى ترتيب مرجح جهتى / جهت صدورى « 1 » بر ساير مرجحات
اين نظر را بزرگانى اختيار كردند ؛ همچون :
- مرحوم وحيد بهبهانى ( رحمه الله ) « 2 » در كتاب « الفوائد الحائرية » بر حسب آنچه كه مرحوم شيخ انصارى ( رحمه الله ) در كتاب « فرائد الاصول » به ايشان نسبت مىدهند ، مبنى بر اينكه ايشان مرجحات جهت صدورى را بر ساير مرجحات مقدم كرده است ، يعنى مسئلهى مخالفت با عامه ( مرجح جهتى / جهت صدورى ) را كه به جهت تقيّه صادر شده باشد را ، بر موافقت با كتاب ( مرجح مضمونى ) مقدّم داشته است .
اصل عبارت ايشان در كتاب « الفوائد الحائرية » چنين است :
« بل المستفاد من الاخبار المتواترة أنّ العرض على الكتاب مقدّم على جميع التّراجيح و معتبر مطلقاو كذا الكلام فى مخالفة العامّة ، سيّما مع التعليلات الواردة بأنّ الرّشد فى خلافهم و أنّهم ما هم من الحقيقة فى شىءإلى غير ذلك » . « 3 » آنچه از اخبار متواتر بدست مىآيد اين است كه عرضه بر قرآن مقدم بر همهى مرجحات است و به صورت مطلق معتبر است و مخالفت با عامه نيز چنين است مخصوصاً با توجه به علتهاى وارده درباره اينكه صحت عمل ، در مخالفت با آنهاست و اينكه آنها هيچ حقيقت و واقعيتى ندارد و ديگر موارد در اين زمينه .
- مرحوم ميرزاى نائينى ( رحمه الله ) : در « رسالةفى التزاحم و الترتيب » ، ايشان نيز
هامش
( 1 ) . مرجح جهتى ، عبارت است از امورى كه علل و انگيزههاى صدور حديث را روشن مىسازد ؛ به بيان ديگر ، عواملى است كه جهت صدور يك حديث را تقويت كرده و آن را به حق نزديكتر و از باطل دور تر مىگرداند ، مانند مخالف بودن دليل با ديدگاه عامه به سبب صدور آن از باب تقيّه . ( ر . ك . به : اصول الفقه ، محمد رضا مظفر ( رحمه الله ) ، ج 2 ، ص 229 )
( 2 ) . محمد باقر بن محمد أكمل بن محمد صالح اصفهانى ، بهبهانى ، حائرى ، معروف به وحيد بهبهانى و استاد اكبر ( رحمه الله ) ( 1117 - 1206 ، 1205 ه - ) .
( 3 ) . ر . ك . به : الفوائدالحائرية ، آيت الله وحيد بهبهانى ( رحمه الله ) ، الفائدة الاحدى و العشرون ، صفحه 220 .