الهى تحمل انواع مشكلات را براى انسان سهل و آسان مىكند ، نه تنها « مال » كه « جان » خود را نيز در طبق اخلاص مىگذارد و به عشق شهادت در ميدان جهاد شركت مىكند ، و از اين ايثارگرى خود لذت مىبرد .
« يسرى » از ماده « يسر » در اصل به معنى زين كردن اسب و لجام نمودن و آماده ساختن آن براى سوارى است ، و سپس به هر كار سهل و آسانى اطلاق شده است ( 1 ) .
در آيات بعد به نقطه مقابل اين گروه پرداخته ، مىفرمايد : « اما كسى كه بخلورزد و از اين طريق بى نيازى طلبد » . . . ( * ( وَأَمَّا مَنْ بَخِلَ وَاسْتَغْنى ) * ) .
« و پاداش نيك الهى را تكذيب كند » . . . ( * ( وَكَذَّبَ بِالْحُسْنى ) * ) .
ما به زودى او را در مسير دشوارى قرار مىدهيم « ( * ( فَسَنُيَسِّرُه لِلْعُسْرى ) * ) .
« بخل » در اينجا نقطه مقابل « اعطاء » است كه در گروه اول ( گروه سخاوتمندان سعادتمند ) بيان شد ، « و استغنى » ( بى نيازى بطلبد ) يا بهانه اى است براى بخلورزيدن ، و وسيله اى است براى ثروت اندوختن ، و يا اشاره به اين است كه او خود را از پاداشهاى الهى بى نياز مىشمرد ، بر عكس گروه اول كه چشمشان دائما به لطف خدا است ، و يا خود را از اطاعت پروردگار مستغنى مىبيند و دائما آلوده گناه است .
از ميان اين تفسيرهاى سه گانه تفسير اول مناسبتر به نظر مىرسد هر چند جمع ميان هر سه تفسير نيز ممكن است .
هامش
( 1 ) « تفسير كشاف » جلد 4 صفحه 762 .