و ناچيز بودن اعمالش را در برابر مسئليتهاى سنگينى كه بر عهده دارد ، و نعمتهاى عظيمى را كه خدا به او بخشيده بداند هرگز گام در جاده خودستايى نخواهد گذاشت غرور و غفلت و خود برتربينى و تفكرات جاهلى نيز انگيزههاى ديگرى براى اين كار زشت است .
خودستايى از آنجا كه بيانگر اعتقاد انسان به كمال خويشتن است مايه عقبماندگى او است ، چرا كه رمز تكامل « اعتراف به تقصير » و قبول وجود نقصها و ضعفها است .
به همين دليل اولياى خدا هميشه معترف به تقصير خود در برابر وظائف الهى ، بودند ، و مردم را از خودستايى و بزرگ شمردن اعمال خويش نهى مىكردند .
در حديثى از امام باقر ع در تفسير آيه مورد بحث ( فلا تزكوا انفسكم ) آمده است :
لا يفتخر احدكم بكثرة صلاته و صيامه و زكاته و نسكه ، لان اللَّه عز و جل اعلم به من اتقى
« هيچ كس از شما نبايد به فزونى نماز و روزه و زكات و مناسك حج و عمره افتخار كند زيرا خداوند پرهيزگاران شما را از همه بهتر مىشناسد » ( 1 ) .
امير مؤمنان على ع در يكى از نامه هايى كه براى معاويه نوشته ، و مسائل بسيار مهمى را در آن ياد آورى كرده ، مىفرمايد :
و لو لا ما نهى اللَّه عنه من تزكية المرء نفسه لذكر ذاكر فضائل جمة ، تعرفها قلوب المؤمنين ، و لا تمجها آذان السامعين :
« اگر نه اين بود كه خداوند از خودستايى نهى كرده ، گوينده ، فضائل فراوانى را بر مىشمرد كه دلهاى آگاه مؤمنان با آن آشناست ، و گوشهاى شنوندگان از شنيدنش ابا ندارد » ( منظور از گوينده خود امام ع
هامش
( 1 ) « نور الثقلين » جلد 5 صفحه 165 .