به پوستهاى تن خود مىگويند چرا بر ضد ما گواهى داديد ؟ ، مىگويند خداوندى كه هر موجودى را به نطق در آورده ، ما را گويا ساخته است تا گواهى دهيم « ! ( فصلت - 21 ) .
« زمين » نيز جزء گواهان است ، همانگونه كه در سوره زلزال آمده :
يَوْمَئِذٍ تُحَدِّثُ أَخْبارَها .
طبق بعضى از روايات « زمان » نيز در آن روز در صف گواهان است ، در حديثى از على ع مىخوانيم :
ما من يوم يمر على بنى آدم الا قال له ذلك اليوم انا يوم جديد و انا عليك شهيد ، فافعل فى خيرا ، و اعمل فى خيرا ، اشهد لك به يوم القيامة ، فانك لن ترانى بعد هذا ابدا :
« هيچ روزى بر فرزند آدم نمىگذرد مگر اينكه به او مىگويد : من روز تازه اى هستم ، و در باره تو گواهى مىدهم ، در من كار نيك كن ، و عمل خير بجا آور ، تا روز قيامت به نفع تو گواهى دهم ، چرا كه بعد از اين هرگز مرا نخواهى ديد » ! ( 1 ) ( 2 ) .
بدون شك گواهى خداوند به تنهايى كافى است ، ولى تعدد گواهان هم اتمام حجت بيشترى است ، و هم اثر تربيتى قويترى در انسانها دارد .
به هر حال قرآن مجيد در اين آيه سه ماموريت مهم پيامبر ص را كه مساله شهادت و انذار است به عنوان سه وصف عمده بيان كرده است ، تا مقدمه اى باشد براى وظائفى كه در آيه بعد آمده .
هامش
( 1 ) « نور الثقلين » جلد 5 صفحه 112 .
( 2 ) در باره « گواهان در دادگاه قيامت » بحث ديگرى ذيل آيه 20 - 22 سوره « فصلت » داشتهايم .