در نخستين آيه مىگويد : « سپس بعد از رسولان پيشين ، موسى و هارون را به سوى فرعون و ملا او همراه با آيات و معجزات فرستاديم » ( * ( ثُمَّ بَعَثْنا مِنْ بَعْدِهِمْ مُوسى وَهارُونَ إِلى فِرْعَوْنَ وَمَلَائِه بِآياتِنا ) * ) ( 1 ) .
« ملا » همانگونه كه سابقا هم اشاره كردهايم به اشراف پر زرق و برق گفته مىشود كه ظاهرشان چشم پر كن و حضورشان در اجتماع در همه جا ديده مىشود ، و معمولا در آياتى از قبيل آيات مورد بحث به معنى دار و دسته و اطرافيان و مشاوران مىآيد .
و اگر مىبينيم تنها سخن از بعثت موسى به سوى فرعون و ملا به ميان آمده در حالى كه موسى مبعوث به همه فرعونيان و بنى اسرائيل بود ، به خاطر آن است كه نبض جامعهها در دست هيئتهاى حاكمه و دارو دسته آنها است ، بنا بر اين هر برنامه اصلاحى و انقلابى اول بايد آنها را هدفگيرى كند ، چنان كه آيه 12 سوره توبه نيز مىگويد فَقاتِلُوا أَئِمَّةَ الْكُفْرِ : « با سردمداران كفر پيكار كنيد » .
اما فرعون و فرعونيان از پذيرش دعوت موسى و هارون سرباز زدند ، و از اينكه در برابر حق سر تسليم فرود آورند ، تكبر ورزيدند « ( * ( فَاسْتَكْبَرُوا ) * ) .
آنها به خاطر كبر و خود برتربينى و نداشتن روح تواضع ، واقعيتهاى روشن را در دعوت موسى ناديده گرفتند و به همين دليل اين قوم مجرم و گنهكار هم چنان به جرم و گناهشان ادامه دادند ( * ( وَكانُوا قَوْماً مُجْرِمِينَ ) * ) .
آيات بعد ، از مبارزات چند مرحله اى فرعونيان با موسى و برادرش هارون سخن مىگويد كه مرحله نخستين آن انكار و تكذيب و افترا و متهم ساختن آنان به سوء نيت و به هم ريختن سنت نياكان و اخلال در نظام اجتماعى بوده است ، چنان كه
هامش
( 1 ) منظور از آيات همان معجزات متعدد و مشهور موسى است كه در آغاز كار با خود داشت .