قبائل بنى اسرائيل ) از آن با سرعت و شدت جارى شد « ( * ( فَانْفَجَرَتْ مِنْه اثْنَتا عَشْرَةَ عَيْناً ) * ) .
هر يك از اين چشمهها به سوى طايفه اى سرازير گرديد ، به گونه اى كه اسباط و قبائل بنى اسرائيل « هر كدام به خوبى چشمه خود را مىشناختند » ( * ( قَدْ عَلِمَ كُلُّ أُناسٍ مَشْرَبَهُمْ ) * ) .
در اينكه اين سنگ چگونه سنگى بوده ، و موسى چگونه با عصا بر آن مىزده ، و جريان آب از آن به چه صورت تحقق مىيافته ، سخن بسيار گفتهاند ، آنچه قرآن در اين باره مىگويد بيش از اين نيست كه موسى عصاى خود را بر سنگ زد ، و دوازده چشمه آب از آن جارى گرديد .
بعضى از مفسران گفتهاند اين سنگ صخره اى بوده است در يك قسمت كوهستانى مشرف بر آن بيابان ، و تعبير به « انبجست » كه در آيه 160 سوره اعراف آمده نشان مىدهد كه آب در آغاز به صورت كم از آن سنگ بيرون آمده ، سپس فزونى گرفت به حدى كه هر يك از قبائل بنى اسرائيل و حيواناتى كه همراهشان بود از آن سيراب گشتند ، و جاى تعجب نيست كه از قطعه سنگى در كوهستان چنين آبى جارى شود ، ولى مسلما همه اينها با يك نحوه « اعجاز » آميخته بود .
اما اينكه جمعى گفتهاند اين سنگ قطعه سنگ مخصوصى بود كه بنى اسرائيل آن را با خود حمل مىكردند ، و هر جا نياز به آب داشتند بر زمين مىگذاشتند و موسى با عصاى خود بر آن مىزد و آب از آن جارى مىشد ، در آيات قرآن دليلى بر آن نيست ، هر چند در پاره از روايات اشاره اى به آن شده است .
در فصل هفدهم از « سفر خروج » تورات نيز چنين مىخوانيم : « و خداوند به موسى گفت در پيشاپيش قوم بگذر ، و بعضى از مشايخ اسرائيل را به همراهت بگير ، و عصائى كه به آن نهر را زده بودى بدستت گرفته ، روانه شو - اينك من در آنجا در برابر تو ، به كوه « حوريب » مىايستيم و صخره را بزن كه آب از آن
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 272
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٢٧٢