را در برابر او مجسم ساخته است .
و در پايان اين آيه مىگويد : « سپس به سوى او بازگشت مىكنيد » ( * ( ثُمَّ إِلَيْه تُرْجَعُونَ ) * ) .
مقصود از رجوع به سوى پروردگار همان بازگشت به سوى نعمتهاى خداوند مىباشد ، يعنى در قيامت و روز رستاخيز به نعمتهاى خداوند بازگشت مىكنيد « شاهد اين گفته آيه 36 سوره انعام است كه مىفرمايد :
وَ الْمَوْتى يَبْعَثُهُمُ اللَّه ثُمَّ إِلَيْه يُرْجَعُونَ : « خداوند مردگان را برمىانگيزد سپس به سوى او بازگشت مىكنند » .
ممكن است منظور از رجوع به سوى پروردگار حقيقتى از اين دقيقتر و باريكتر باشد و آن اينكه همه موجودات در مسير تكامل از نقطه عدم كه نقطه « صفر » است شروع كرده و به سوى « بىنهايت » كه ذات پاك پروردگار است پيش مىروند ، بنا بر اين با مردن ، تكامل تعطيل نمىشود و بار ديگر انسان در رستاخيز به زندگى و حيات در سطحى ، عاليتر باز مىگردد و سير تكاملى او ادامه مىيابد .
پس از ذكر نعمت حيات و اشاره به مساله مبدء و معاد ، به يكى ديگر از نعمتهاى گسترده خداوند اشاره كرده مىگويد : « او خدايى است كه آنچه روى زمين است براى شما آفريده » ( * ( هُوَ الَّذِي خَلَقَ لَكُمْ ما فِي الأَرْضِ جَمِيعاً ) * ) .
و به اين ترتيب ارزش وجودى انسانها و سرورى آنان را نسبت به همه موجودات زمينى مشخص مىكند ، و درست از اينجا در مىيابيم كه اين انسان را خدا براى امر بسيار پر ارزش و عظيمى آفريده است ، همه چيز را براى او آفريده او را براى چه چيز ؟ آرى او عاليترين موجود در اين صحنه پهناور است و از تمامى آنها ارزشمندتر .
تنها اين آيه نيست كه مقام والاى انسان را يادآور مىشود ، بلكه در قرآن
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي ) — صفحة 162
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص١٦٢