تاخير در بيان و ذكر حقايقى پشت سر هم بوده باشد .
نكتهها :
1 - تناسخ و عود ارواح
آيه فوق ، از جمله آيات متعددى است كه عقيده به تناسخ را صريحا نفى ، مىكند ، زيرا عقيده مندان به تناسخ چنين مىپندارند كه انسان بعد از مرگ بار ديگر به همين زندگى باز مىگردد منتها روح او در جسم ديگر ( و نطفه ديگر ) حلول كرده و زندگى مجددى را در همين دنيا آغاز مىكند ، و اين مساله ممكن است بارها تكرار شود ، اين زندگى تكرارى در اين جهان را « تناسخ » يا « عود ارواح » مىنامند .
آيه فوق صريحا مىگويد : بعد از مرگ ، يك حيات بيش نيست و طبعا اين حيات همان زندگى در رستاخيز و قيامت است ، و به تعبير ديگر آيه مىگويد :
شما مجموعا دو حيات و مرگ داشته و داريد ، نخست مرده بوديد ( در عالم موجودات بىجان قرار داشتيد ) خداوند شما را زنده كرد ، سپس مىميراند و بار ديگر زنده مىكند ، اگر تناسخ صحيح بود ، تعداد حيات و مرگ انسان بيش از دو حيات و مرگ بود .
همين مضمون در آيات متعدد ديگر قرآن نيز به چشم مىخورد كه در جاى خود به آن اشاره خواهد شد ( 1 ) .
بنا بر اين عقيده به تناسخ كه گاهى نام آن را تغيير داده ، « عود ارواح » مىنامند از نظر قرآن باطل و بى اساس است .
هامش
( 1 ) موضوع رجعت نمىتواند در اين مساله اشكالى ايجاد كند زيرا رجعت تنها براى عده خاصى است و جنبه عمومى و همگانى ندارد در حالى كه آيه بالا يك حكم كلى را بيان مىكند .