امام صادق ع در باره آفرينش اين حيوان كوچك مىفرمايد : « خداوند به پشه مثال زده است با اينكه از نظر جسم بسيار كوچك است ، ولى از نظر ساختمان همان دستگاه هايى را دارد كه بزرگترين حيوانات ( خشكى ) يعنى فيل دارا است و علاوه بر آن دو عضو ديگر ( شاخكها و بالها ) در پشه است كه فيل فاقد آن است » خداوند مىخواهد با اين مثال ظرافت آفرينش را براى مؤمنان بيان كند ، تفكر در باره اين موجود ظاهرا ضعيف كه خدا آن را شبيه فيل آفريده است انسان را متوجه عظمت آفريدگار مىسازد .
مخصوصا خرطومش همانند خرطوم فيل ، تو خالى است و با نيروى مخصوصى خون را به خود جذب مىكند ، اين لوله ظريفترين سرنگهاى دنيا است و سوراخ درون آن فوق العاده باريك است .
خدا نيروى جذب و دفع و هضم و همچنين دست و پا و گوش مناسب به او داده بالهايى به او مرحمت كرده تا در طلب غذا پرواز كند ، اين بالها آن چنان به سرعت بالا و پائين مىشود كه حركت آن با چشم قابل رؤيت نيست ، اين حشره به قدرى حساس است كه به مجرد تكان خوردن چيزى احساس خطر مىكند و به سرعت خود را از منطقه خطر دور مىسازد و عجب اين است كه در عين ناتوانى بزرگترين حيوانات را عاجز مىكند .
امير مؤمنان على ع در نهج البلاغه بيان عجيبى در اين زمينه دارد :
« اگر همه موجودات زنده جهان . . . جمع شوند و دست به دست هم بدهند هرگز توانايى بر ايجاد پشه اى ندارند ، بلكه عقول آنها در راه يافتن به اسرار آفرينش اين حيوان متحير مىماند ، و نيروىهاشان ناتوان و خسته مىشود و پايان مىگيرد ، و سرانجام پس از تلاش ، شكستخورده ، اعتراف مىنمايند كه در برابر آفرينش پشه اى درماندهاند و به عجز خود اقرار مىنمايند و حتى به ناتوانيشان از نابود ساختن آن » ( 1 ) .
هامش
( 1 ) نهج البلاغه خطبه 186 .