ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي ) — صفحة 107

يك بيان بسيار زيبائى هم از ويكتور هوگو داريم كه بسيار سازنده به نظر مىرسد ، و آن اينست : « آدمى بر بدنش گوشتى دارد كه هم در آن حال بار گران و وسوسهء او است ، اين بار را مىكشد و تسليمش مىشود ، بايد مراقبش باشد ، اختيارش را در دست گيرد ، مقهورش سازد و تن به اطاعتش ندهد ، مگر در آخرين حد ، در اين اطاعت نيز ممكن است خطائى وجود داشته باشد ، اما خطائى كه ارتكابش اين گونه باشد گناه صغيره است . اين نيز سقوط است ، اما سقوطى بر زانو كه ممكن است به سجود پايان يابد . » ( 1 ) و اگر در بارهء چنين انسانى ما هم به خطاى ديگرى مرتكب شويم و به ملامت و استهزاء و شماتت او بپردازيم و عيب او را فاش كنيم ، در حقيقت بجاى نجات دادن آن خطا كار ، او را به سقوط ابدى كه قابل هيچگونه بازگشت نيست ، گرفتار خواهيم ساخت . تعبير بسيار زيبايى است كه مىگويد : « امّا سقوطى بر سر زانو كه ممكن است به سجود پايان يابد » آرى ، آن گاه كه دل آدمى شكسته شود ، دست تواناى خداوندى به سوى او دراز