حاكميت را از سخاوت اسكندر بگيرد . » « 1 »
( 7 ) وى پس از آنكه به جلسهى مجمع پايان داد ، با سپاهش به سوى اردوى دشمن پيش رفت . در اين گيرودار همسر داريوش مرد و اسكندر مراسم خاكسپارى باشكوهى برايش برگزار كرد .
55 .
( 1 ) داريوش وقتى اين پاسخ را شنيد ، از اميد دستيابى به توافق سياسى دست شست . از اين روى ، براى آنكه سپاه را به اطاعتى سريع در پيكارها عادت دهد ، هر روز آن را براى نبرد مىآراست . از ديگر سوى ، يكى از دوستانش ، مازايوس « 2 » ، را با سربازانى زبده فرستاد تا از معبر رودخانه پاسدارى كرده ، گدار را پيش از اسكندر به اشغال خويش درآورند ؛ همزمان ، سپاهيان ديگرى گسيل داشت تا سرزمينى را كه دشمن مىبايست به ناچار از آن بگذرد با آتش ويران كنند . « 3 » در واقع ، برآن بود از جريان رود به مثابهى پناهگاهى در برابر يورش مقدونيان بهره گيرد . « 4 »
( 2 ) اما مازايوس كه مىديد رود ، به واسطهى ژرفا و شدت جريانش ، غيرقابل عبور است ، از پاسدارى آن غفلت ورزيد و به يارى آنهايى رفت كه سرزمين را با
هامش
( 1 ) . اين پاسخ با توجه به تشكيلات امپراتورى هخامنشى داده شده است . همچنانكه پادشاهان آشور خود را شاه شاهان( sarsarrani )مىناميدند ، فرمانروايان پارسى نيز در كتيبههايشان خود را خشايثيى خشايثينام ( شاه شاهان ) مىناميدند و در امپراتورى پهناورشان شمار زيادى حكمرانان دستنشاندهى مذهبى يا غيرمذهبى نهاده بودند . براى اطلاع بيشتر ؛ ن . ك به :J . G . Griffiths , Remarksonthehist oryofatitle , classe . phil . 48 ( 1953 ) , pp . 145 - 154 ; F . Vallat , Deuxnouvelles ( chartesdefondati on ) , syria 48 ( 1971 ) , pp . 53 - 59 .- ف . و الا( F . Vallat )عناوين عيلامى و اكدى داريوش اول را شرح داده است . از اين روى ، اسكندر پاسخ تند و در عين حال بجايى به داريوش داده است .
( 2 ) .( Mazaios )؛ در ترجمهى هوفر ، مازه( Mazee )آمده است .
( 3 ) . مقصود شمال ميان رودان است ، ر . ك به : كنت كورث ( 4 ، 9 ، 14 ؛ 4 ، 10 ، 11 - 13 ؛ 4 ، 13 ، 23 ؛ 4 ، 14 ، 2 ) . همچنين ن . ك به : پولىين ( 4 ، 9 ، 18 ) . تاكتيك نظامى زمين سوخته توسط اردشير دوم در مقابل سپاهيان كوروش جوان به كار گرفته شده بود . ( ر . ك به : گزنفون ، آناباسيس ، 1 ، 6 ، 1 ) . تيسافرن نيز مزاياى اين تاكتيك جنگى را براى كلئارك شرح داده بود ( ر . ك به : گزنفون ، آناباسيس ، 2 ، 5 ، 19 ) . همچنين ر . ك به :E . Marsden , ThecampaignofGau gamela ( 1964 ) , pp . 12 - 17( 4 ) . مقصود رود دجله است . ر . ك به : آريان ( 3 ، 7 ، 4 )